«Μηνύστε τους όλους. Κάντε το για τα παιδιά σας, τα οποία έχουν εκθέσει σε κίνδυνο ζωής.» Από τους πρωθυπουργούς και τους υπουργούς Υγείας τ...
«Μηνύστε τους όλους. Κάντε το για τα παιδιά σας, τα οποία έχουν εκθέσει σε κίνδυνο ζωής.»
Από τους πρωθυπουργούς και τους υπουργούς Υγείας της χώρας μέχρι την Pfizer Inc. και τον Albert Bourla, για παραπλανητικές δηλώσεις προς τους Έλληνες πολίτες και καταναλωτές, καθώς και για παραλείψεις σχετικά με την ασφάλεια.
Κάντε το όπως έπραξε το Γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα της Πολιτείας της Φλόριντα, μέσω του Τμήματος Νομικών Υποθέσεων, καταθέτοντας αγωγή κατά της Pfizer Inc., εταιρείας με έδρα το Ντέλαγουερ, και του Albert Bourla ως φυσικού προσώπου.
Ακολουθεί η αγωγή στα ελληνικά, για όσους επιθυμούν να τη χρησιμοποιήσουν.
Μετάφραση στα ελληνικά της αγωγής της Πολιτείας της Φλόριντα κατά Pfizer Inc. και Albert Bourla
«Μηνύστε τους όλους. Κάντε το για τα παιδιά σας, τα οποία έχουν εκθέσει σε κίνδυνο ζωής.» Από τους πρωθυπουργούς και τους υπουργούς Υγείας της χώρας μέχρι την Pfizer Inc. και τον Albert Bourla, για παραπλανητικές δηλώσεις προς τους Έλληνες πολίτες και καταναλωτές, καθώς και για παραλείψεις σχετικά με την ασφάλεια. Κάντε το όπως έπραξε το Γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα της Πολιτείας της Φλόριντα, μέσω του Τμήματος Νομικών Υποθέσεων, καταθέτοντας αγωγή κατά της Pfizer Inc., εταιρείας με έδρα το Ντέλαγουερ, και του Albert Bourla ως φυσικού προσώπου. Ακολουθεί η αγωγή στα ελληνικά, για όσους επιθυμούν να τη χρησιμοποιήσουν. Επειδή δεν χωρά στο πρώτο σχόλιο, η συνέχεια θα δημοσιευθεί σε επόμενα σχόλια. Πάνω απ’ όλα, οι Έλληνες και η χώρα μας. #Pfizer #Μπουρλά #Διαφάνεια #ΑσφάλειαΤωνΠαιδιών #Λογοδοσία #Δικαιοσύνη ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// Μετάφραση στα ελληνικά της αγωγής της Πολιτείας της Φλόριντα κατά Pfizer Inc. και Albert Bourla Αριθμός κατάθεσης 258276669 · Ηλεκτρονική κατάθεση 1 Οκτωβρίου 2026, 11:00:23 π.μ. Στο Δικαστήριο της 19ης Δικαστικής Περιφέρειας για την κομητεία St. Lucie, Φλόριντα — Τμήμα Αστικών Υποθέσεων Γραφείο Γενικού Εισαγγελέα της Πολιτείας της Φλόριντα, Τμήμα Νομικών Υποθέσεων, ενάγον, κατά Pfizer Inc., εταιρείας του Ντέλαγουερ, και Albert Bourla, φυσικού προσώπου, εναγομένων. Αριθμός υπόθεσης: [κενό στο κατατεθειμένο έγγραφο] ΑΓΩΓΗ 1. «Αυτοί οι άνθρωποι είναι εγκληματίες». 2. Έτσι δήλωσε ο Albert Bourla, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του φαρμακευτικού κολοσσού Pfizer Inc., για κατοίκους της Φλόριντα που τόλμησαν να εκφράσουν δημόσια ανησυχίες για την ασφάλεια του εμβολίου της Pfizer κατά της COVID-19. Όμως, όπως συχνά συμβαίνει με όσους καταφεύγουν σε απειλές και λογοκρισία, εκείνοι που παραβίαζαν τον νόμο ήταν, κατά την αγωγή, η Pfizer και ο Bourla και όχι οι «εγκληματίες» τους οποίους απαξίωσαν. 3. Στην κορύφωση της πανδημίας COVID-19, οι πολίτες της Φλόριντα αντιμετώπισαν πρωτοφανή αβεβαιότητα. Ανησυχούσαν για την προστασία των αγαπημένων τους και του εαυτού τους από έναν έως τότε άγνωστο ιό. Επιχειρηματίες, εργαζόμενοι και καταναλωτές υπέστησαν ένα οικονομικό σοκ που εμφανίζεται μία φορά σε μια γενιά. Πολλοί κάτοικοι της Φλόριντα, όπως και συμπολίτες τους σε όλη τη χώρα, αναζητούσαν απεγνωσμένα διέξοδο από την πανδημία. 4. Αναγνωρίζοντας αυτή την απόγνωση και την εξαιρετική δυνατότητα κέρδους που συνεπαγόταν, η Pfizer και ο Bourla επένδυσαν σημαντικά στο εμβόλιο mRNA της εταιρείας κατά της COVID-19. Το εγχείρημα είχε όμως σοβαρό επιχειρηματικό κίνδυνο: η Pfizer θα εξασφάλιζε τα προσδοκώμενα έκτακτα κέρδη μόνο εάν μεγάλο μέρος των Αμερικανών, μεταξύ τους και κάτοικοι της Φλόριντα, λάμβανε το νέο εμβόλιό της. 5. Πολλοί ήταν επιφυλακτικοί. Το εμβόλιο χρησιμοποιούσε νέα τεχνολογία mRNA, για την οποία οι περισσότεροι καταναλωτές γνώριζαν ελάχιστα. Είχε επίσης αναπτυχθεί και δοκιμαστεί σε πρωτοφανώς σύντομο χρόνο, με ελάχιστη διαφάνεια. Πράγματι, η Pfizer είχε διαπραγματευθεί ειδικά με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση ώστε να ελαχιστοποιηθεί η διαφάνεια ή η εποπτεία της ανάπτυξής του. 6. Για να περιορίσει αυτόν τον επιχειρηματικό κίνδυνο και να εξασφαλίσει έκτακτα κέρδη, η Pfizer ξεκίνησε εκτεταμένη εκστρατεία μάρκετινγκ σε όλη τη Φλόριντα για να αυξήσει τη ζήτηση. Περιλάμβανε αναρίθμητες συνεντεύξεις στελεχών στα μέσα ενημέρωσης και άλλους τρόπους άμεσης επικοινωνίας με τους καταναλωτές. Η Pfizer δαπάνησε πάνω από 10 δισεκατομμύρια δολάρια για διαφήμιση κατά την περίοδο 2020–2023. 7. Η εκστρατεία επικεντρώθηκε σε δύο βασικά θέματα. Πρώτον, η Pfizer διαβεβαίωνε τους καταναλωτές της Φλόριντα ότι το εμβόλιό της δεν ενείχε ουσιώδεις κινδύνους ασφάλειας. Σε συνέντευξη πανεθνικής μετάδοσης, για παράδειγμα, ο Bourla υποστήριξε ότι η εταιρεία δεν είχε δει «ούτε ένα [σήμα ασφάλειας]» σχετικό με το εμβόλιο. Η έμφαση στην υποτιθέμενη ασφάλεια απαντούσε άμεσα στις ευρείες ανησυχίες για ένα φαρμακευτικό προϊόν που αναπτύχθηκε με ασυνήθιστα επιταχυμένο χρονοδιάγραμμα, περιορισμένες δοκιμές και εποπτεία, και νέα τεχνολογία mRNA. 8. Δεύτερον, η Pfizer ισχυριζόταν ότι ο μαζικός εμβολιασμός ήταν απαραίτητος για να σταματήσει η μετάδοση της COVID-19. Οι εναγόμενοι επέμεναν ότι οι κάτοικοι της Φλόριντα είχαν ηθικό καθήκον να εμβολιαστούν για να αποτρέψουν τη μετάδοση στους ανθρώπους «που αγαπούν περισσότερο», τους οποίους «θέτουν σε κίνδυνο» εάν παραμείνουν ανεμβολίαστοι. Κατά την εκστρατεία αυτή μετέδιδαν ότι το εμβόλιο απέτρεπε τη μετάδοση. Όπως αναγνώρισαν αργότερα, αυτή η έμφαση στη μετάδοση «λειτούργησε» και συνέβαλε σημαντικά στη ζήτηση. 9. Η Pfizer δεν περιορίστηκε στην προώθηση της δικής της αφήγησης. Επιδίωξε επίσης να καταπνίξει κάθε αντίθετη άποψη που μπορούσε να επηρεάσει τη ζήτηση, χαρακτηρίζοντας, μεταξύ άλλων, «εγκληματίες» όσους αμφισβητούσαν τους δημόσιους ισχυρισμούς της. 10. Η εκστρατεία μάρκετινγκ πέτυχε: η εταιρεία εισέπραξε πάνω από 80 δισεκατομμύρια δολάρια μόνο από πωλήσεις εμβολίων κατά της COVID-19. Τα στελέχη που την καθοδήγησαν ωφελήθηκαν προσωπικά. Ο Bourla, για παράδειγμα, έλαβε σχεδόν 102 εκατομμύρια δολάρια σε αμοιβές το 2020–2023. Το ποσό δεν περιλαμβάνει κέρδη από πωλήσεις μετοχών της Pfizer, των οποίων η τιμή αυξήθηκε χάρη στη δημόσια εκστρατεία της, ούτε έσοδα από το αυτοεγκωμιαστικό βιβλίο του το 2022, Moonshot: Inside Pfizer’s Nine-Month Race to Make the Impossible Possible. 11. Όπως αποδείχθηκε, ισχυρίζεται η αγωγή, οι «εγκληματίες» που αμφισβητούσαν την Pfizer είχαν δίκιο. Η εκστρατεία που απέφερε κέρδη ρεκόρ στηριζόταν σε παραπλάνηση και αναλήθειες. Ενώ η Pfizer επέμενε ότι το εμβόλιο δεν ενείχε ουσιώδεις κινδύνους και απαξίωνε όσους υποστήριζαν το αντίθετο, γνώριζε στοιχεία για σοβαρούς κινδύνους ασφάλειας που απέκρυπτε από το κοινό. 12. Για παράδειγμα, η Pfizer γνώριζε ότι στοιχεία συνέδεαν το εμβόλιό της με μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα σε ανηλίκους· είχε λόγους να πιστεύει ότι θα προκαλούσε ανεπιθύμητα συμβάντα σε εγκύους και στα έμβρυά τους κατά το πρώτο τρίμηνο, περιλαμβανομένης της αποβολής — ανησυχία που εξέφρασαν οι Anthony Fauci, Vivek Murthy και Rochelle Walensky σε μηνύματα που δημοσιοποιήθηκαν πρόσφατα· και είχε στην κατοχή της χιλιάδες αναφορές για άλλα ανεπιθύμητα συμβάντα, όπως εγκεφαλικό επεισόδιο και ακόμη και θάνατο, ιδιαίτερα μεταξύ ηλικιωμένων. 13. Ομοίως, ενώ η Pfizer επέκρινε τους καταναλωτές επικαλούμενη το ηθικό τους καθήκον να εμβολιαστούν για να σταματήσει η εξάπλωση της COVID-19, γνώριζε ότι δεν είχε καν εξετάσει την επίδραση του εμβολίου στη μετάδοση. 14. Η συμπεριφορά της παραπλάνησε καταναλωτές της Φλόριντα όταν έπαιρναν ιδιαίτερα ευαίσθητες αποφάσεις για την υγεία τους. Κατά την αγωγή, βασίστηκε στην πατερναλιστική παραδοχή ότι δεν μπορούσε να τους εμπιστευθεί την αλήθεια για τα προϊόντα της. Η παραδοχή αυτή αντιβαίνει στις αρχές του νόμου της Φλόριντα περί παραπλανητικών και αθέμιτων εμπορικών πρακτικών (FDUTPA). ΔΙΑΔΙΚΟΙ 15. Ο ενάγων James Uthmeier είναι ο Γενικός Εισαγγελέας της Πολιτείας της Φλόριντα. 16. Ο Γενικός Εισαγγελέας νομιμοποιείται εκ του νόμου να ασκήσει την αγωγή στο όνομα της Πολιτείας της Φλόριντα, § 501.207, Νομοθεσία Φλόριντα. 17. Είναι αρμόδια αρχή επιβολής του FDUTPA κατά το § 501.203(2) και δικαιούται να ζητήσει μέτρα επιείκειας, διαταγές απαγόρευσης, άλλα νόμιμα ένδικα μέσα και αστικά πρόστιμα. 18. Η Pfizer είναι εισηγμένη εταιρεία συσταθείσα στο Ντέλαγουερ, με κύρια έδρα στη Νέα Υόρκη. Είναι καταχωρισμένη για επιχειρηματική δραστηριότητα στη Φλόριντα από 1 Ιουλίου 1996. Η επίδοση μπορεί να γίνει στον εγγεγραμμένο αντιπρόσωπό της CT Corporation System στο Plantation της Φλόριντα. 19. Οι πράξεις της Pfizer περιλαμβάνουν πράξεις της ίδιας και των αξιωματούχων, διοικητικών στελεχών, αντιπροσώπων ή εργαζομένων της για λογαριασμό της και υπό την εξουσία της. 20. Οι πράξεις ή δηλώσεις στελεχών της, μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος Δρ Albert Bourla και το μέλος του διοικητικού συμβουλίου Δρ Scott Gottlieb, καταλογίζονται στην Pfizer. 21. Καθ’ όλη την κρίσιμη περίοδο ο Albert Bourla ήταν πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Pfizer. Η κύρια κατοικία του βρίσκεται στο Scarsdale της Νέας Υόρκης. ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑ 22. Ο Γενικός Εισαγγελέας ασκεί την αγωγή, μεταξύ άλλων, ώστε οι καταναλωτές της Φλόριντα να λαμβάνουν πλήρεις και ακριβείς πληροφορίες για προϊόντα που επηρεάζουν την υγεία τους και των οικείων τους. 23. Η αγωγή ζητεί αναγνωριστική, απαγορευτική και άλλη δικαστική προστασία, αστικά πρόστιμα, δικηγορικές αμοιβές και έξοδα, και άλλα νόμιμα μέσα, βάσει των §§ 501.207(1)(a) και (b). Ασκείται αποκλειστικά με βάση το δίκαιο της Φλόριντα. Δεν προβάλλεται ομοσπονδιακή αξίωση, ούτε αξίωση σχετικά με τη σύμβαση της Pfizer με το ομοσπονδιακό Υπουργείο Άμυνας ή πράξη υπό την ιδιότητα ομοσπονδιακού οργάνου, 28 U.S.C. § 1442(a)(1). Δεν προβάλλεται επίσης «αξίωση λόγω απώλειας» κατά την έννοια του 42 U.S.C. § 247d-6d(a)(1). Οι αξιώσεις ασκούνται από τον επικεφαλής του Τμήματος Νομικών Υποθέσεων αποκλειστικά βάσει FDUTPA. 24. Το δικαστήριο έχει καθ’ ύλην δικαιοδοσία βάσει FDUTPA. Ζητούνται αστικά πρόστιμα άνω των 50.000 δολαρίων, χωρίς αμοιβές και έξοδα. 25. Ο Γενικός Εισαγγελέας εξέτασε τα καταγγελλόμενα, και ο επικεφαλής της αρμόδιας αρχής έκρινε ότι η αγωγή εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον. 26. Έχουν τηρηθεί όλες οι προϋποθέσεις που έπρεπε να εκπληρωθούν πριν από την άσκηση της αγωγής εντός τεσσάρων ετών. 27. Η Pfizer έχει καταχωριστεί για επιχειρηματική δραστηριότητα στη Φλόριντα ως αλλοδαπή εταιρεία, και η αιτία της αγωγής προέκυψε από τη δραστηριότητά της στην πολιτεία. Παραπλάνησε επίσης πρόσωπα εντός της Φλόριντα με πράξεις ή παραλείψεις εκτός αυτής, ενώ διεξήγε εκεί προωθητικές και υπηρεσιακές δραστηριότητες και τα προϊόντα της χρησιμοποιούνταν στο συνήθη κύκλο εμπορίου. Διέθεσε σημαντικούς διαφημιστικούς πόρους στους καταναλωτές της Φλόριντα [υποσημείωση 1: παραδείγματα διαφημίσεων Facebook με αριθμούς 580367000437657, 651978930410904, 333803871011770, 996697727543419 και 3073356369551851 και αντίστοιχα ποσοστά απήχησης στη Φλόριντα 12%, 7%, 7%, 9%, 24%]. Διατηρεί επίσης φυσική παρουσία μέσω του «Global Capability Hub» στην Τάμπα. Συνεπώς υπάγεται στην προσωπική δικαιοδοσία των δικαστηρίων της Φλόριντα, §§ 48.193(1)(a)(1), (6). 28. Το δικαστήριο έχει προσωπική δικαιοδοσία και επί του Bourla διότι συμμετείχε ενεργά και προσωπικά στο φερόμενο αθέμιτο και παραπλανητικό μάρκετινγκ που επηρέασε τη Φλόριντα. Έκανε ο ίδιος πολλές από τις επίμαχες δηλώσεις σε συνεντεύξεις και δελτία Τύπου που δημοσιεύθηκαν ή μεταδόθηκαν στην πολιτεία, όπου διανεμήθηκε και χρησιμοποιήθηκε το προϊόν. Είχε την εξουσία και πράγματι έλεγξε, κατεύθυνε, ενέκρινε και επικύρωσε την περιγραφόμενη συμπεριφορά. Ωφελήθηκε προσωπικά και άμεσα από τις πράξεις, παραλείψεις και κέρδη, περιλαμβανομένων κερδών στη Φλόριντα. 29. Οι παραβάσεις σημειώθηκαν ή επηρέασαν περισσότερες από μία δικαστικές περιφέρειες της Φλόριντα, μεταξύ τους τη 19η περιφέρεια. Η τοπική αρμοδιότητα είναι ορθή, επειδή οι παραπλανητικές δηλώσεις, παραλείψεις και λοιπές πράξεις απευθύνονταν σε καταναλωτές σε όλη την πολιτεία, συμπεριλαμβανομένης της κομητείας St. Lucie. 30. Οι πράξεις και δηλώσεις της Pfizer ήταν ευρέως γνωστές σε όλη τη Φλόριντα, και στην κομητεία St. Lucie. 31. Οι δηλώσεις στον ιστότοπο και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης της Pfizer παραπλανούσαν τους κατοίκους της Φλόριντα από τη δημοσίευσή τους μέχρι σήμερα. 32. Εκατομμύρια κάτοικοι της Φλόριντα άκουσαν ή διάβασαν τις φερόμενες παραπλανητικές δηλώσεις για το εμβόλιο. 33. Κατά το CDC, έως τις 6 Σεπτεμβρίου 2026 είχαν διατεθεί στη Φλόριντα 6.745.860 δόσεις του εμβολίου Pfizer. ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ ΚΟΙΝΟΙ ΣΕ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΒΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ 34. Η COVID-19 έπληξε τις ΗΠΑ στις αρχές περίπου του 2020. Η Pfizer ακολούθησε διαφορετική προσέγγιση από άλλες εταιρείες. Πολλές δέχθηκαν δημόσια χρηματοδότηση για την ανάπτυξη προϊόντων έναντι πρόσθετης κρατικής εποπτείας και περιορισμών στο μάρκετινγκ και στις μελλοντικές τιμές. Η AstraZeneca δεσμεύθηκε να διαθέτει το εμβόλιό της στο κόστος όσο διαρκούσε η κρίση, πουλώντας περίπου τις πρώτες 1,5 δισεκατομμύριο δόσεις χωρίς κέρδος. Η Moderna δεσμεύθηκε να μην επιβάλει τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας για την έρευνά της στο mRNA κατά την πανδημία. 35. Η Pfizer επέλεξε την αυτοχρηματοδότηση για να διατηρήσει την ανεξαρτησία της. Έως τον Σεπτέμβριο 2020 είχε επενδύσει τουλάχιστον 1,5 δισεκατομμύριο δολάρια στην ανάπτυξη του εμβολίου. Στοιχημάτιζε ότι ο οικονομικός κίνδυνος άξιζε την ανεξαρτησία και τη μειωμένη λογοδοσία. «Αν αποτύχει, θα βγει από την τσέπη μας», είπε ο Bourla στο Face the Nation στις 13 Σεπτεμβρίου 2020. Η εταιρεία παρήγαγε μερικά εκατομμύρια δόσεις πριν λάβει καν τα δεδομένα αποτελεσματικότητας ή ασφάλειας της δοκιμής. 36. Το εμβόλιο διατέθηκε αρχικά για άτομα 16 ετών και άνω στις 11 Δεκεμβρίου 2020 και για παιδιά από 6 μηνών έως 15 ετών στη διάρκεια του 2021 και 2022. I. Η Pfizer παραπλάνησε τους καταναλωτές της Φλόριντα ως προς τους κινδύνους ασφάλειας του εμβολίου 37. Από το φθινόπωρο 2020 έως τον Δεκέμβριο 2023 η Pfizer πραγματοποίησε εξαιρετικά εκτεταμένη εκστρατεία δημοσίων σχέσεων: πάνω από 25 εκατομμύρια δολάρια σε λόμπινγκ και πάνω από 10 δισεκατομμύρια σε συνολική διαφήμιση. Ο Bourla και άλλα στελέχη έδωσαν αναρίθμητες συνεντεύξεις σε CBS, NBC, Fox, PBS, CNN, TIME, Bloomberg, ABC, Washington Post, Reuters, Barron’s και άλλα μέσα που έφταναν στη Φλόριντα. Οι συνεντεύξεις αναπαράχθηκαν από τοπικούς σταθμούς, όπως WPTV στο West Palm Beach (15.4.2021, 8.12.2021, 4.11.2022), CBS Channel 12 (15.3.2022, 25.8.2021), NBC Channel 8 στην Τάμπα (9.11.2021) και Channel 28 (9.11.2020). 38. Η εκστρατεία διαβεβαίωνε το κοινό ότι δεν υπήρχαν κίνδυνοι ασφάλειας για καμία δημογραφική ομάδα και ενίσχυε τις πωλήσεις προτρέποντας όλους να εμβολιαστούν για να σταματήσει η μετάδοση. Η αγωγή χαρακτηρίζει αμφότερους τους ισχυρισμούς παραπλανητικούς. Ο Bourla αποκάλεσε «εγκληματίες» όσους τους αμφισβητούσαν σε συνέντευξη της 9ης Νοεμβρίου 2021. 39. Ορισμένες διαφημίσεις εμφάνιζαν σαν να μην υπήρχε κανένας κίνδυνος. Εκστρατείες στη Φλόριντα χρησιμοποιούσαν το «Γιατί θα εμβολιαστείτε;», υποδηλώνοντας ηθική ευθύνη, και το «Μόνο εσείς μπορείτε να το κάνετε πραγματικότητα». Αργότερα εμφανίστηκαν διασημότητες που προωθούσαν «εμβόλιο κατά της COVID-19» ακολουθούμενο από το λογότυπο Pfizer. Αυτές και άλλες διαφημίσεις δεν περιείχαν τις προειδοποιήσεις κινδύνου που συνήθως συνοδεύουν την ηθική φαρμακευτική διαφήμιση. 40. Συχνότερα η Pfizer διατύπωνε επανειλημμένα ότι δεν υπήρχαν ουσιώδεις ανησυχίες ασφάλειας. Σε ανοικτή επιστολή τον Οκτώβριο 2020, ο Bourla δεσμεύθηκε για ασφαλές εμβόλιο: «Η δεύτερη απαίτηση είναι να αποδείξουμε ότι το εμβόλιο είναι ασφαλές. Τα εσωτερικά πρότυπα ασφάλειας και εκείνα των ρυθμιστικών αρχών είναι υψηλά. [...] Η ασφάλεια είναι και θα παραμείνει η πρώτη μας προτεραιότητα και θα συνεχίσουμε την παρακολούθηση και αναφορά δεδομένων ασφάλειας όλων των συμμετεχόντων επί δύο χρόνια» [υποσημείωση 2: ανοικτή επιστολή Pfizer, 15.10.2020]. 41. Τον ίδιο μήνα η εταιρεία διαφήμιζε στη Φλόριντα και αλλού ότι έβαζε «την ασφάλεια πάνω από όλα» [υποσημείωση 3: διαφημίσεις Facebook 477921409832446 και 1558087784398295]. Άλλες διαφημίσεις έλεγαν ότι «η ασφάλεια είναι η ύψιστη προτεραιότητα» [υποσημείωση 4: διαφήμιση 2651246228519820]. Παρόμοιες διαφημίσεις συνεχίστηκαν το 2023 και 2024. 42. Αφού είχε δεσμευθεί για υψηλά πρότυπα ασφάλειας και δημοσιοποίησης, η Pfizer, οι εργαζόμενοι, οι διοικητικοί και οι αντιπρόσωποί της προέβησαν, κατά την αγωγή, επανειλημμένα στις ακόλουθες παραπλανητικές διαβεβαιώσεις: 42α. Στις 9 Νοεμβρίου 2020 ο Bourla δήλωσε στο Good Morning America: «Αισθανόμαστε πολύ καλά για την ασφάλεια» και ότι επιτροπή ελέγχου δεν είχε αναφέρει στην Pfizer «καμία ανησυχία ασφάλειας». 42β. Την 1η Απριλίου 2021 η Pfizer ανακοίνωσε ότι δεν υπήρχαν «σοβαρές ανησυχίες ασφάλειας έως και έξι μήνες μετά τη δεύτερη δόση». 42γ. Στις 23 Αυγούστου 2021 ο Bourla είπε στον Lester Holt του NBC ότι είχαν «πλήρη επιβεβαίωση» πως το εμβόλιο ήταν «αποτελεσματικό και ασφαλές». 42δ. Στις 16 Σεπτεμβρίου 2021 έγραψε σε ανοικτή επιστολή στην ιστοσελίδα της Pfizer: «Πετύχαμε σε μεγάλο βαθμό να αναπτύξουμε ένα αποτελεσματικό και ασφαλές εμβόλιο». 42ε. Στις 20 Σεπτεμβρίου 2021 η Pfizer δήλωσε ότι σε παιδιά 5–11 ετών το εμβόλιο ήταν «ασφαλές [και] καλά ανεκτό». 42στ. Στις 22 Νοεμβρίου 2021 ανακοίνωσε ότι σε παιδιά 12–15 ετών το εμβόλιο «επέδειξε αποτελεσματικότητα 100% κατά της COVID-19 στη μακροπρόθεσμη ανάλυση, χωρίς να εντοπιστούν σοβαρές ανησυχίες ασφάλειας». 43. Στις 18 Ιανουαρίου 2023, όταν η Sara Eisen του CNBC τον ρώτησε για τις ανησυχίες του κοινού, ο Bourla απάντησε: «Εξετάζουμε και αναλύουμε συνεχώς τα δεδομένα. Δεν είδαμε ούτε ένα [σήμα ασφάλειας], παρότι διανείμαμε δισεκατομμύρια δόσεις». Ο FDA ορίζει το «σήμα ασφάλειας» ως ανησυχία για περισσότερα ανεπιθύμητα συμβάντα από τα αναμενόμενα κατά τη χρήση προϊόντος· ακόμη και μία καλά τεκμηριωμένη αναφορά περιστατικού μπορεί να θεωρηθεί σήμα [υποσημείωση 5: οδηγίες HHS/FDA περί φαρμακοεπαγρύπνησης, Μάρτιος 2005, σ. 4]. 44. Η ασφάλεια θα έπρεπε πράγματι να αποτελεί πρωταρχικό μέλημα. Σε αντίθεση όμως με τις δημοσιοποιημένες δηλώσεις, η Pfizer γνώριζε πολλά ανεπιθύμητα συμβάντα και σήματα ασφάλειας. Α. Γνώση κινδύνου μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας, ιδιαίτερα σε αγόρια κάτω των 18 ετών 45. Όταν ο Bourla αρνήθηκε την ύπαρξη οποιουδήποτε σήματος τον Ιανουάριο 2023, η Pfizer γνώριζε σήμα μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας μετά το εμβόλιό της, ιδιαίτερα σε αγόρια κάτω των 18. Η μυοκαρδίτιδα είναι φλεγμονή του καρδιακού μυός και η περικαρδίτιδα φλεγμονή του εξωτερικού περιβλήματος της καρδιάς [υποσημείωση 6: CDC, 3.11.2023]. Από την αρχή είχαν συνδεθεί περιστατικά με το εμβόλιο. 46. Στις αρχές του 2021 ο αμερικανικός στρατός παρατήρησε περιστατικά μυοκαρδίτιδας σε άνδρες στρατιωτικούς εντός τεσσάρων ημερών από τη χορήγηση, σύμφωνα με έκθεση προς την Επιτροπή Ενόπλων Δυνάμεων της Βουλής (Σεπτέμβριος 2023). 47. Έως τον Ιούνιο 2021 στρατιωτικοί ιατροί είχαν διαπιστώσει συσχέτιση εμβολιασμού και μυοκαρδίτιδας σε τουλάχιστον 23 ασθενείς χωρίς γνωστό προηγούμενο καρδιακό πρόβλημα, που εμφάνισαν μυοκαρδίτιδα 12–96 ώρες μετά εμβολιασμό mRNA. 48. Σε ανασκόπηση των δεδομένων του στρατιωτικού συστήματος υγείας για το 2021, η συχνότητα μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας στους πρόσφατα εμβολιασμένους ήταν αντίστοιχα 2,6 και 2,0 φορές υψηλότερη από εκείνη των μη εμβολιασμένων [υποσημείωση 7: έκθεση Υπουργείου Άμυνας, Σεπτέμβριος 2023]. 49. Στις 3 Μαρτίου 2021 το Υπουργείο Υγείας του Ισραήλ επικοινώνησε με το CDC: «Βλέπουμε μεγάλο αριθμό περιστατικών μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας σε νέους λίγο μετά το εμβόλιο Pfizer. Θα θέλαμε να συζητήσουμε το θέμα με αρμόδιο ειδικό του CDC». 50. Το Ισραήλ παρακολουθούσε τέτοια περιστατικά και νοσηλείες μετά τον εμβολιασμό. Η Pfizer γνώριζε τις ισραηλινές ιατρικές αναφορές επειδή το Ισραήλ είχε συμφωνήσει να μοιράζεται μαζί της ιατρικά δεδομένα. 51. Την 1η Ιουνίου 2021 ομάδα της Συμβουλευτικής Επιτροπής Εμβολιαστικών Πρακτικών του CDC ανέφερε ότι εντός 30 ημερών από τη δεύτερη δόση Pfizer ή Moderna παρατηρήθηκαν περισσότερα από τα αναμενόμενα περιστατικά μυοκαρδίτιδας/περικαρδίτιδας σε ηλικίες 16–24 [υποσημείωση 8: CNN, 10.6.2021]. 52. Εκπρόσωπος της Pfizer απάντησε ότι η εταιρεία γνώριζε τις αναφορές, αλλά «δεν έχει τεκμηριωθεί αιτιώδης σχέση με το εμβόλιο» [υποσημείωση 9: ίδια πηγή]. 53. Την ίδια μέρα το Υπουργείο Υγείας του Ισραήλ ανέφερε ότι τα περιστατικά καρδιακής φλεγμονής στους εμβολιασθέντες «πιθανότατα συνδέονταν με τον εμβολιασμό» [υποσημείωση 10: Reuters, 2.6.2021]. 54. Αφού το CDC έλαβε 1.200 αναφορές καρδιακής φλεγμονής, ο FDA πρόσθεσε στα τέλη Ιουνίου 2021 προειδοποίηση για μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα στα ενημερωτικά δελτία των εμβολίων Pfizer και Moderna. 55. Κατά ενημερωτικό έγγραφο FDA του Σεπτεμβρίου 2021, οι αναφορές επιτήρησης ασφάλειας που έλαβαν FDA και CDC εντόπισαν σοβαρούς κινδύνους μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας μετά την αρχική σειρά των δύο δόσεων [υποσημείωση 11: FDA, συνεδρίαση συμβουλευτικής επιτροπής 17.9.2021, σ. 7]. 56. Σε συνέντευξη στο Face the Nation στις 13 Μαρτίου 2022, που μεταδόθηκε στη Φλόριντα, ο Bourla επέκρινε την πολιτεία επειδή δεν συνιστούσε το εμβόλιο σε υγιή παιδιά 5–17 ετών. 57. Παρουσίαση στη συμβουλευτική επιτροπή του CDC τον Σεπτέμβριο 2023 ανέφερε ότι ανάλυση έως τον Μάιο 2022 είχε εντοπίσει σήμα μυοκαρδίτιδας/περικαρδίτιδας, καθώς και οξέων εμφραγμάτων και θρόμβων. 58. Όταν ο Bourla αρνήθηκε την ύπαρξη σημάτων στις 18 Ιανουαρίου 2023, ο ιστότοπος CDC ανέφερε σπάνιο κίνδυνο μυοκαρδίτιδας ή/και περικαρδίτιδας μετά από εμβόλια mRNA, συχνότερα σε εφήβους και νέους άνδρες από 16 ετών, εντός επτά ημερών από τη δεύτερη δόση Pfizer-BioNTech ή Moderna. 59. Έως το τέλος του 2023 το CDC προειδοποιούσε για «αιτιώδη συσχέτιση» των εμβολίων mRNA με μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα. 60. Διαρρεύσαν εμπιστευτικό έγγραφο Pfizer της 11ης Φεβρουαρίου 2022 ανέφερε ότι από τον Απρίλιο 2021 είχαν αναφερθεί αυξημένα περιστατικά μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας στις ΗΠΑ μετά από εμβολιασμό mRNA, ιδιαίτερα σε εφήβους και νέους ενήλικες. 61. Τον Σεπτέμβριο 2021 η Pfizer αποφάσισε να μελετήσει πόσο συχνά το εμβόλιο μπορεί να προκαλεί μυοκαρδίτιδα ή περικαρδίτιδα σε παιδιά 5–16 ετών με εξέταση τροπονίνης Ι, δείκτη του καρδιακού μυός [υποσημείωση 12: έντυπο συναίνεσης παιδιατρικής μελέτης Pfizer, 13.9.2021, σ. 2]. 62. Προειδοποίησε τους ανήλικους συμμετέχοντες ότι ενδέχεται να εμφανίσουν πόνο στο στήθος, δύσπνοια ή αίσθημα ταχυκαρδίας ή παλμών, και να χρειαστούν περαιτέρω εξέταση από τον ιατρό της μελέτης [υποσημείωση 13: ίδια πηγή, σ. 8]. 63. Οι ισχυρισμοί περί ασφάλειας είναι, κατά την αγωγή, ιδιαίτερα ανησυχητικοί υπό το φως της θέσης που προβάλλει η Pfizer σε δίκες για την ασυλία της βάσει του νόμου PREP. Ένα 14χρονο κορίτσι πέθανε από οξεία καρδιακή ανεπάρκεια λόγω μυοκαρδίτιδας μετά τον εμβολιασμό, ενώ η Pfizer διεκδικεί σχεδόν πλήρη ασυλία από ευθύνη για τον θάνατό της [υποσημείωση 14: Sookra v. Pfizer Inc., No. 25-5200, 2026 WL 2211262]. Ο Bourla δεν ενημέρωσε τους καταναλωτές ότι η εταιρεία δεν θα αναλάμβανε νομική ευθύνη ακόμη και αν το εμβόλιο προκαλούσε μυοκαρδίτιδα ή θάνατο. 64. Η σημερινή επισήμανση της τρέχουσας εκδοχής του εμβολίου συνεχίζει να περιέχει προειδοποίηση για μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα, αντίθετη, κατά την αγωγή, προς τους ευρέως διαδοθέντες ισχυρισμούς των εναγομένων. 65. Η Pfizer αναγνωρίζει πλέον τον κίνδυνο, αλλά, κατά την αγωγή, τον υποβαθμίζει στον ιστότοπο «The Facts: Pfizer Responds to Misinformation & Disinformation». Εκεί αναφέρει ότι δεδομένα μετά την κυκλοφορία δείχνουν αυξημένους κινδύνους μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας, ιδιαίτερα την πρώτη εβδομάδα, με υψηλότερο παρατηρηθέντα κίνδυνο για αγόρια 12–17 ετών με τα εμβόλια Pfizer-BioNTech. 66. Κατά το δικόγραφο, το εμβόλιο Pfizer εγκρίνεται σήμερα από τον FDA για άτομα 5–18 ετών μόνο εάν έχουν τουλάχιστον ένα υποκείμενο νόσημα που αυξάνει τον κίνδυνο σοβαρής COVID-19. Δεν έχει πλέον καμία άδεια για παιδιά 6 μηνών έως 4 ετών. Β. Κίνδυνοι για εγκύους και έμβρυα κατά το πρώτο τρίμηνο και έλλειψη δεδομένων που να αίρουν τις ανησυχίες 67. Οι δημόσιες δηλώσεις της Pfizer περί ασφάλειας και απουσίας σημάτων ασφάλειας παραπλάνησαν επίσης, κατά την αγωγή, τους καταναλωτές ώστε να πιστεύουν ότι το εμβόλιο ήταν ασφαλές για τις εγκύους και τα έμβρυά τους στο πρώτο τρίμηνο. 68. Σε μηνύματα του Ιανουαρίου 2021 που εγκρίθηκαν για δημοσιοποίηση από τους Ron Johnson και Rand Paul [υποσημείωση 15: https://t.co/Uot2WLuAdm], ο αρχίατρος δημόσιας υγείας Vivek Murthy ρώτησε τον Anthony Fauci και τη διευθύντρια CDC Rochelle Walensky για τους κινδύνους στις εγκύους πρώτου τριμήνου. Ο Fauci απάντησε ότι, εφόσον πολλοί παρουσιάζουν σημαντική «καταιγίδα κυτταροκινών» και πυρετό μετά τη δεύτερη δόση, αυτό θεωρητικά θα μπορούσε να συνδέεται με αποβολή στο πρώτο τρίμηνο. Η Walensky είπε ότι ήταν σημαντικό σημείο, ειδικά μετά τη δεύτερη δόση, και ο Murthy συμφώνησε. 69. Κατά την αγωγή, καταιγίδες κυτταροκινών και πυρετός συνδέονται με αποβολή στο πρώτο τρίμηνο, άρα ένα εμβόλιο που προκαλεί αυτά τα φαινόμενα θα μπορούσε θεωρητικά να συνδεθεί με την έκβαση αυτή. Στις 26 Ιανουαρίου 2021 ο Fauci πρόσθεσε στην ίδια συνομιλία ότι οι τοξικολογικές μελέτες σε ζώα δεν είχαν δείξει ανησυχητικές ενδείξεις. 70. Σε αντίθεση με τις δημόσιες δηλώσεις της, η Pfizer είχε λόγο να θεωρεί ότι η χρήση στο πρώτο τρίμηνο ενείχε κίνδυνο και δεν είχε δεδομένα που να τεκμηριώνουν την ασφάλεια στη συγκεκριμένη περίοδο. 71. Η Pfizer και η BioNTech δοκίμασαν το εμβόλιο σε έγκυους αρουραίους από 29 Ιουνίου έως 12 Οκτωβρίου 2020. Σύμφωνα με το εργαστήριο, το γονιδίωμα του αρουραίου είναι συγκρίσιμο με το ανθρώπινο, γι’ αυτό οι αρουραίοι αποτελούν χρήσιμο ερευνητικό μοντέλο [υποσημείωση 16: Charles River, Laboratory Rats]. 72. Η Pfizer δεν εξέδωσε δελτίο Τύπου για τα ευρήματα της μελέτης γονιμότητας σε αρουραίους, παρότι εξέδιδε δελτία και δημοσίευε μελέτες για άλλα ευρήματα ερευνών σε ζώα.
— E.A.Hatzisavvas (@AHatzisavvas) October 5, 2026
Αριθμός κατάθεσης 258276669 · Ηλεκτρονική κατάθεση 1 Οκτωβρίου 2026, 11:00:23 π.μ.
Στο Δικαστήριο της 19ης Δικαστικής Περιφέρειας για την κομητεία St. Lucie, Φλόριντα — Τμήμα Αστικών Υποθέσεων
Γραφείο Γενικού Εισαγγελέα της Πολιτείας της Φλόριντα, Τμήμα Νομικών Υποθέσεων, ενάγον, κατά Pfizer Inc., εταιρείας του Ντέλαγουερ, και Albert Bourla, φυσικού προσώπου, εναγομένων.
Αριθμός υπόθεσης: [κενό στο κατατεθειμένο έγγραφο]
ΑΓΩΓΗ
1. «Αυτοί οι άνθρωποι είναι εγκληματίες».
2. Έτσι δήλωσε ο Albert Bourla, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του φαρμακευτικού κολοσσού Pfizer Inc., για κατοίκους της Φλόριντα που τόλμησαν να εκφράσουν δημόσια ανησυχίες για την ασφάλεια του εμβολίου της Pfizer κατά της COVID-19. Όμως, όπως συχνά συμβαίνει με όσους καταφεύγουν σε απειλές και λογοκρισία, εκείνοι που παραβίαζαν τον νόμο ήταν, κατά την αγωγή, η Pfizer και ο Bourla και όχι οι «εγκληματίες» τους οποίους απαξίωσαν.
3. Στην κορύφωση της πανδημίας COVID-19, οι πολίτες της Φλόριντα αντιμετώπισαν πρωτοφανή αβεβαιότητα. Ανησυχούσαν για την προστασία των αγαπημένων τους και του εαυτού τους από έναν έως τότε άγνωστο ιό. Επιχειρηματίες, εργαζόμενοι και καταναλωτές υπέστησαν ένα οικονομικό σοκ που εμφανίζεται μία φορά σε μια γενιά. Πολλοί κάτοικοι της Φλόριντα, όπως και συμπολίτες τους σε όλη τη χώρα, αναζητούσαν απεγνωσμένα διέξοδο από την πανδημία.
4. Αναγνωρίζοντας αυτή την απόγνωση και την εξαιρετική δυνατότητα κέρδους που συνεπαγόταν, η Pfizer και ο Bourla επένδυσαν σημαντικά στο εμβόλιο mRNA της εταιρείας κατά της COVID-19. Το εγχείρημα είχε όμως σοβαρό επιχειρηματικό κίνδυνο: η Pfizer θα εξασφάλιζε τα προσδοκώμενα έκτακτα κέρδη μόνο εάν μεγάλο μέρος των Αμερικανών, μεταξύ τους και κάτοικοι της Φλόριντα, λάμβανε το νέο εμβόλιό της.
5. Πολλοί ήταν επιφυλακτικοί. Το εμβόλιο χρησιμοποιούσε νέα τεχνολογία mRNA, για την οποία οι περισσότεροι καταναλωτές γνώριζαν ελάχιστα. Είχε επίσης αναπτυχθεί και δοκιμαστεί σε πρωτοφανώς σύντομο χρόνο, με ελάχιστη διαφάνεια. Πράγματι, η Pfizer είχε διαπραγματευθεί ειδικά με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση ώστε να ελαχιστοποιηθεί η διαφάνεια ή η εποπτεία της ανάπτυξής του.
6. Για να περιορίσει αυτόν τον επιχειρηματικό κίνδυνο και να εξασφαλίσει έκτακτα κέρδη, η Pfizer ξεκίνησε εκτεταμένη εκστρατεία μάρκετινγκ σε όλη τη Φλόριντα για να αυξήσει τη ζήτηση. Περιλάμβανε αναρίθμητες συνεντεύξεις στελεχών στα μέσα ενημέρωσης και άλλους τρόπους άμεσης επικοινωνίας με τους καταναλωτές. Η Pfizer δαπάνησε πάνω από 10 δισεκατομμύρια δολάρια για διαφήμιση κατά την περίοδο 2020–2023.
7. Η εκστρατεία επικεντρώθηκε σε δύο βασικά θέματα. Πρώτον, η Pfizer διαβεβαίωνε τους καταναλωτές της Φλόριντα ότι το εμβόλιό της δεν ενείχε ουσιώδεις κινδύνους ασφάλειας. Σε συνέντευξη πανεθνικής μετάδοσης, για παράδειγμα, ο Bourla υποστήριξε ότι η εταιρεία δεν είχε δει «ούτε ένα [σήμα ασφάλειας]» σχετικό με το εμβόλιο. Η έμφαση στην υποτιθέμενη ασφάλεια απαντούσε άμεσα στις ευρείες ανησυχίες για ένα φαρμακευτικό προϊόν που αναπτύχθηκε με ασυνήθιστα επιταχυμένο χρονοδιάγραμμα, περιορισμένες δοκιμές και εποπτεία, και νέα τεχνολογία mRNA.
8. Δεύτερον, η Pfizer ισχυριζόταν ότι ο μαζικός εμβολιασμός ήταν απαραίτητος για να σταματήσει η μετάδοση της COVID-19. Οι εναγόμενοι επέμεναν ότι οι κάτοικοι της Φλόριντα είχαν ηθικό καθήκον να εμβολιαστούν για να αποτρέψουν τη μετάδοση στους ανθρώπους «που αγαπούν περισσότερο», τους οποίους «θέτουν σε κίνδυνο» εάν παραμείνουν ανεμβολίαστοι. Κατά την εκστρατεία αυτή μετέδιδαν ότι το εμβόλιο απέτρεπε τη μετάδοση. Όπως αναγνώρισαν αργότερα, αυτή η έμφαση στη μετάδοση «λειτούργησε» και συνέβαλε σημαντικά στη ζήτηση.
9. Η Pfizer δεν περιορίστηκε στην προώθηση της δικής της αφήγησης. Επιδίωξε επίσης να καταπνίξει κάθε αντίθετη άποψη που μπορούσε να επηρεάσει τη ζήτηση, χαρακτηρίζοντας, μεταξύ άλλων, «εγκληματίες» όσους αμφισβητούσαν τους δημόσιους ισχυρισμούς της.
10. Η εκστρατεία μάρκετινγκ πέτυχε: η εταιρεία εισέπραξε πάνω από 80 δισεκατομμύρια δολάρια μόνο από πωλήσεις εμβολίων κατά της COVID-19. Τα στελέχη που την καθοδήγησαν ωφελήθηκαν προσωπικά. Ο Bourla, για παράδειγμα, έλαβε σχεδόν 102 εκατομμύρια δολάρια σε αμοιβές το 2020–2023. Το ποσό δεν περιλαμβάνει κέρδη από πωλήσεις μετοχών της Pfizer, των οποίων η τιμή αυξήθηκε χάρη στη δημόσια εκστρατεία της, ούτε έσοδα από το αυτοεγκωμιαστικό βιβλίο του το 2022, Moonshot: Inside Pfizer’s Nine-Month Race to Make the Impossible Possible.
11. Όπως αποδείχθηκε, ισχυρίζεται η αγωγή, οι «εγκληματίες» που αμφισβητούσαν την Pfizer είχαν δίκιο. Η εκστρατεία που απέφερε κέρδη ρεκόρ στηριζόταν σε παραπλάνηση και αναλήθειες. Ενώ η Pfizer επέμενε ότι το εμβόλιο δεν ενείχε ουσιώδεις κινδύνους και απαξίωνε όσους υποστήριζαν το αντίθετο, γνώριζε στοιχεία για σοβαρούς κινδύνους ασφάλειας που απέκρυπτε από το κοινό.
12. Για παράδειγμα, η Pfizer γνώριζε ότι στοιχεία συνέδεαν το εμβόλιό της με μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα σε ανηλίκους· είχε λόγους να πιστεύει ότι θα προκαλούσε ανεπιθύμητα συμβάντα σε εγκύους και στα έμβρυά τους κατά το πρώτο τρίμηνο, περιλαμβανομένης της αποβολής — ανησυχία που εξέφρασαν οι Anthony Fauci, Vivek Murthy και Rochelle Walensky σε μηνύματα που δημοσιοποιήθηκαν πρόσφατα· και είχε στην κατοχή της χιλιάδες αναφορές για άλλα ανεπιθύμητα συμβάντα, όπως εγκεφαλικό επεισόδιο και ακόμη και θάνατο, ιδιαίτερα μεταξύ ηλικιωμένων.
13. Ομοίως, ενώ η Pfizer επέκρινε τους καταναλωτές επικαλούμενη το ηθικό τους καθήκον να εμβολιαστούν για να σταματήσει η εξάπλωση της COVID-19, γνώριζε ότι δεν είχε καν εξετάσει την επίδραση του εμβολίου στη μετάδοση.
14. Η συμπεριφορά της παραπλάνησε καταναλωτές της Φλόριντα όταν έπαιρναν ιδιαίτερα ευαίσθητες αποφάσεις για την υγεία τους. Κατά την αγωγή, βασίστηκε στην πατερναλιστική παραδοχή ότι δεν μπορούσε να τους εμπιστευθεί την αλήθεια για τα προϊόντα της. Η παραδοχή αυτή αντιβαίνει στις αρχές του νόμου της Φλόριντα περί παραπλανητικών και αθέμιτων εμπορικών πρακτικών (FDUTPA).
ΔΙΑΔΙΚΟΙ
15. Ο ενάγων James Uthmeier είναι ο Γενικός Εισαγγελέας της Πολιτείας της Φλόριντα.
16. Ο Γενικός Εισαγγελέας νομιμοποιείται εκ του νόμου να ασκήσει την αγωγή στο όνομα της Πολιτείας της Φλόριντα, § 501.207, Νομοθεσία Φλόριντα.
17. Είναι αρμόδια αρχή επιβολής του FDUTPA κατά το § 501.203(2) και δικαιούται να ζητήσει μέτρα επιείκειας, διαταγές απαγόρευσης, άλλα νόμιμα ένδικα μέσα και αστικά πρόστιμα.
18. Η Pfizer είναι εισηγμένη εταιρεία συσταθείσα στο Ντέλαγουερ, με κύρια έδρα στη Νέα Υόρκη. Είναι καταχωρισμένη για επιχειρηματική δραστηριότητα στη Φλόριντα από 1 Ιουλίου 1996. Η επίδοση μπορεί να γίνει στον εγγεγραμμένο αντιπρόσωπό της CT Corporation System στο Plantation της Φλόριντα.
19. Οι πράξεις της Pfizer περιλαμβάνουν πράξεις της ίδιας και των αξιωματούχων, διοικητικών στελεχών, αντιπροσώπων ή εργαζομένων της για λογαριασμό της και υπό την εξουσία της.
20. Οι πράξεις ή δηλώσεις στελεχών της, μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος Δρ Albert Bourla και το μέλος του διοικητικού συμβουλίου Δρ Scott Gottlieb, καταλογίζονται στην Pfizer.
21. Καθ’ όλη την κρίσιμη περίοδο ο Albert Bourla ήταν πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Pfizer. Η κύρια κατοικία του βρίσκεται στο Scarsdale της Νέας Υόρκης.
ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑ
22. Ο Γενικός Εισαγγελέας ασκεί την αγωγή, μεταξύ άλλων, ώστε οι καταναλωτές της Φλόριντα να λαμβάνουν πλήρεις και ακριβείς πληροφορίες για προϊόντα που επηρεάζουν την υγεία τους και των οικείων τους.
23. Η αγωγή ζητεί αναγνωριστική, απαγορευτική και άλλη δικαστική προστασία, αστικά πρόστιμα, δικηγορικές αμοιβές και έξοδα, και άλλα νόμιμα μέσα, βάσει των §§ 501.207(1)(a) και (b). Ασκείται αποκλειστικά με βάση το δίκαιο της Φλόριντα. Δεν προβάλλεται ομοσπονδιακή αξίωση, ούτε αξίωση σχετικά με τη σύμβαση της Pfizer με το ομοσπονδιακό Υπουργείο Άμυνας ή πράξη υπό την ιδιότητα ομοσπονδιακού οργάνου, 28 U.S.C. § 1442(a)(1). Δεν προβάλλεται επίσης «αξίωση λόγω απώλειας» κατά την έννοια του 42 U.S.C. § 247d-6d(a)(1). Οι αξιώσεις ασκούνται από τον επικεφαλής του Τμήματος Νομικών Υποθέσεων αποκλειστικά βάσει FDUTPA.
24. Το δικαστήριο έχει καθ’ ύλην δικαιοδοσία βάσει FDUTPA. Ζητούνται αστικά πρόστιμα άνω των 50.000 δολαρίων, χωρίς αμοιβές και έξοδα.
25. Ο Γενικός Εισαγγελέας εξέτασε τα καταγγελλόμενα, και ο επικεφαλής της αρμόδιας αρχής έκρινε ότι η αγωγή εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον.
26. Έχουν τηρηθεί όλες οι προϋποθέσεις που έπρεπε να εκπληρωθούν πριν από την άσκηση της αγωγής εντός τεσσάρων ετών.
27. Η Pfizer έχει καταχωριστεί για επιχειρηματική δραστηριότητα στη Φλόριντα ως αλλοδαπή εταιρεία, και η αιτία της αγωγής προέκυψε από τη δραστηριότητά της στην πολιτεία. Παραπλάνησε επίσης πρόσωπα εντός της Φλόριντα με πράξεις ή παραλείψεις εκτός αυτής, ενώ διεξήγε εκεί προωθητικές και υπηρεσιακές δραστηριότητες και τα προϊόντα της χρησιμοποιούνταν στο συνήθη κύκλο εμπορίου. Διέθεσε σημαντικούς διαφημιστικούς πόρους στους καταναλωτές της Φλόριντα [υποσημείωση 1: παραδείγματα διαφημίσεων Facebook με αριθμούς 580367000437657, 651978930410904, 333803871011770, 996697727543419 και 3073356369551851 και αντίστοιχα ποσοστά απήχησης στη Φλόριντα 12%, 7%, 7%, 9%, 24%]. Διατηρεί επίσης φυσική παρουσία μέσω του «Global Capability Hub» στην Τάμπα. Συνεπώς υπάγεται στην προσωπική δικαιοδοσία των δικαστηρίων της Φλόριντα, §§ 48.193(1)(a)(1), (6).
28. Το δικαστήριο έχει προσωπική δικαιοδοσία και επί του Bourla διότι συμμετείχε ενεργά και προσωπικά στο φερόμενο αθέμιτο και παραπλανητικό μάρκετινγκ που επηρέασε τη Φλόριντα. Έκανε ο ίδιος πολλές από τις επίμαχες δηλώσεις σε συνεντεύξεις και δελτία Τύπου που δημοσιεύθηκαν ή μεταδόθηκαν στην πολιτεία, όπου διανεμήθηκε και χρησιμοποιήθηκε το προϊόν. Είχε την εξουσία και πράγματι έλεγξε, κατεύθυνε, ενέκρινε και επικύρωσε την περιγραφόμενη συμπεριφορά. Ωφελήθηκε προσωπικά και άμεσα από τις πράξεις, παραλείψεις και κέρδη, περιλαμβανομένων κερδών στη Φλόριντα.
29. Οι παραβάσεις σημειώθηκαν ή επηρέασαν περισσότερες από μία δικαστικές περιφέρειες της Φλόριντα, μεταξύ τους τη 19η περιφέρεια. Η τοπική αρμοδιότητα είναι ορθή, επειδή οι παραπλανητικές δηλώσεις, παραλείψεις και λοιπές πράξεις απευθύνονταν σε καταναλωτές σε όλη την πολιτεία, συμπεριλαμβανομένης της κομητείας St. Lucie.
30. Οι πράξεις και δηλώσεις της Pfizer ήταν ευρέως γνωστές σε όλη τη Φλόριντα, και στην κομητεία St. Lucie.
31. Οι δηλώσεις στον ιστότοπο και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης της Pfizer παραπλανούσαν τους κατοίκους της Φλόριντα από τη δημοσίευσή τους μέχρι σήμερα.
32. Εκατομμύρια κάτοικοι της Φλόριντα άκουσαν ή διάβασαν τις φερόμενες παραπλανητικές δηλώσεις για το εμβόλιο.
33. Κατά το CDC, έως τις 6 Σεπτεμβρίου 2026 είχαν διατεθεί στη Φλόριντα 6.745.860 δόσεις του εμβολίου Pfizer.
ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ ΚΟΙΝΟΙ ΣΕ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΒΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ
34. Η COVID-19 έπληξε τις ΗΠΑ στις αρχές περίπου του 2020. Η Pfizer ακολούθησε διαφορετική προσέγγιση από άλλες εταιρείες. Πολλές δέχθηκαν δημόσια χρηματοδότηση για την ανάπτυξη προϊόντων έναντι πρόσθετης κρατικής εποπτείας και περιορισμών στο μάρκετινγκ και στις μελλοντικές τιμές. Η AstraZeneca δεσμεύθηκε να διαθέτει το εμβόλιό της στο κόστος όσο διαρκούσε η κρίση, πουλώντας περίπου τις πρώτες 1,5 δισεκατομμύριο δόσεις χωρίς κέρδος. Η Moderna δεσμεύθηκε να μην επιβάλει τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας για την έρευνά της στο mRNA κατά την πανδημία.
35. Η Pfizer επέλεξε την αυτοχρηματοδότηση για να διατηρήσει την ανεξαρτησία της. Έως τον Σεπτέμβριο 2020 είχε επενδύσει τουλάχιστον 1,5 δισεκατομμύριο δολάρια στην ανάπτυξη του εμβολίου. Στοιχημάτιζε ότι ο οικονομικός κίνδυνος άξιζε την ανεξαρτησία και τη μειωμένη λογοδοσία. «Αν αποτύχει, θα βγει από την τσέπη μας», είπε ο Bourla στο Face the Nation στις 13 Σεπτεμβρίου 2020. Η εταιρεία παρήγαγε μερικά εκατομμύρια δόσεις πριν λάβει καν τα δεδομένα αποτελεσματικότητας ή ασφάλειας της δοκιμής.
36. Το εμβόλιο διατέθηκε αρχικά για άτομα 16 ετών και άνω στις 11 Δεκεμβρίου 2020 και για παιδιά από 6 μηνών έως 15 ετών στη διάρκεια του 2021 και 2022.
I. Η Pfizer παραπλάνησε τους καταναλωτές της Φλόριντα ως προς τους κινδύνους ασφάλειας του εμβολίου
37. Από το φθινόπωρο 2020 έως τον Δεκέμβριο 2023 η Pfizer πραγματοποίησε εξαιρετικά εκτεταμένη εκστρατεία δημοσίων σχέσεων: πάνω από 25 εκατομμύρια δολάρια σε λόμπινγκ και πάνω από 10 δισεκατομμύρια σε συνολική διαφήμιση. Ο Bourla και άλλα στελέχη έδωσαν αναρίθμητες συνεντεύξεις σε CBS, NBC, Fox, PBS, CNN, TIME, Bloomberg, ABC, Washington Post, Reuters, Barron’s και άλλα μέσα που έφταναν στη Φλόριντα. Οι συνεντεύξεις αναπαράχθηκαν από τοπικούς σταθμούς, όπως WPTV στο West Palm Beach (15.4.2021, 8.12.2021, 4.11.2022), CBS Channel 12 (15.3.2022, 25.8.2021), NBC Channel 8 στην Τάμπα (9.11.2021) και Channel 28 (9.11.2020).
38. Η εκστρατεία διαβεβαίωνε το κοινό ότι δεν υπήρχαν κίνδυνοι ασφάλειας για καμία δημογραφική ομάδα και ενίσχυε τις πωλήσεις προτρέποντας όλους να εμβολιαστούν για να σταματήσει η μετάδοση. Η αγωγή χαρακτηρίζει αμφότερους τους ισχυρισμούς παραπλανητικούς. Ο Bourla αποκάλεσε «εγκληματίες» όσους τους αμφισβητούσαν σε συνέντευξη της 9ης Νοεμβρίου 2021.
39. Ορισμένες διαφημίσεις εμφάνιζαν σαν να μην υπήρχε κανένας κίνδυνος. Εκστρατείες στη Φλόριντα χρησιμοποιούσαν το «Γιατί θα εμβολιαστείτε;», υποδηλώνοντας ηθική ευθύνη, και το «Μόνο εσείς μπορείτε να το κάνετε πραγματικότητα». Αργότερα εμφανίστηκαν διασημότητες που προωθούσαν «εμβόλιο κατά της COVID-19» ακολουθούμενο από το λογότυπο Pfizer. Αυτές και άλλες διαφημίσεις δεν περιείχαν τις προειδοποιήσεις κινδύνου που συνήθως συνοδεύουν την ηθική φαρμακευτική διαφήμιση.
40. Συχνότερα η Pfizer διατύπωνε επανειλημμένα ότι δεν υπήρχαν ουσιώδεις ανησυχίες ασφάλειας. Σε ανοικτή επιστολή τον Οκτώβριο 2020, ο Bourla δεσμεύθηκε για ασφαλές εμβόλιο: «Η δεύτερη απαίτηση είναι να αποδείξουμε ότι το εμβόλιο είναι ασφαλές. Τα εσωτερικά πρότυπα ασφάλειας και εκείνα των ρυθμιστικών αρχών είναι υψηλά. [...] Η ασφάλεια είναι και θα παραμείνει η πρώτη μας προτεραιότητα και θα συνεχίσουμε την παρακολούθηση και αναφορά δεδομένων ασφάλειας όλων των συμμετεχόντων επί δύο χρόνια» [υποσημείωση 2: ανοικτή επιστολή Pfizer, 15.10.2020].
41. Τον ίδιο μήνα η εταιρεία διαφήμιζε στη Φλόριντα και αλλού ότι έβαζε «την ασφάλεια πάνω από όλα» [υποσημείωση 3: διαφημίσεις Facebook 477921409832446 και 1558087784398295]. Άλλες διαφημίσεις έλεγαν ότι «η ασφάλεια είναι η ύψιστη προτεραιότητα» [υποσημείωση 4: διαφήμιση 2651246228519820]. Παρόμοιες διαφημίσεις συνεχίστηκαν το 2023 και 2024.
42. Αφού είχε δεσμευθεί για υψηλά πρότυπα ασφάλειας και δημοσιοποίησης, η Pfizer, οι εργαζόμενοι, οι διοικητικοί και οι αντιπρόσωποί της προέβησαν, κατά την αγωγή, επανειλημμένα στις ακόλουθες παραπλανητικές διαβεβαιώσεις:
42α. Στις 9 Νοεμβρίου 2020 ο Bourla δήλωσε στο Good Morning America: «Αισθανόμαστε πολύ καλά για την ασφάλεια» και ότι επιτροπή ελέγχου δεν είχε αναφέρει στην Pfizer «καμία ανησυχία ασφάλειας».
42β. Την 1η Απριλίου 2021 η Pfizer ανακοίνωσε ότι δεν υπήρχαν «σοβαρές ανησυχίες ασφάλειας έως και έξι μήνες μετά τη δεύτερη δόση».
42γ. Στις 23 Αυγούστου 2021 ο Bourla είπε στον Lester Holt του NBC ότι είχαν «πλήρη επιβεβαίωση» πως το εμβόλιο ήταν «αποτελεσματικό και ασφαλές».
42δ. Στις 16 Σεπτεμβρίου 2021 έγραψε σε ανοικτή επιστολή στην ιστοσελίδα της Pfizer: «Πετύχαμε σε μεγάλο βαθμό να αναπτύξουμε ένα αποτελεσματικό και ασφαλές εμβόλιο».
42ε. Στις 20 Σεπτεμβρίου 2021 η Pfizer δήλωσε ότι σε παιδιά 5–11 ετών το εμβόλιο ήταν «ασφαλές [και] καλά ανεκτό».
42στ. Στις 22 Νοεμβρίου 2021 ανακοίνωσε ότι σε παιδιά 12–15 ετών το εμβόλιο «επέδειξε αποτελεσματικότητα 100% κατά της COVID-19 στη μακροπρόθεσμη ανάλυση, χωρίς να εντοπιστούν σοβαρές ανησυχίες ασφάλειας».
43. Στις 18 Ιανουαρίου 2023, όταν η Sara Eisen του CNBC τον ρώτησε για τις ανησυχίες του κοινού, ο Bourla απάντησε: «Εξετάζουμε και αναλύουμε συνεχώς τα δεδομένα. Δεν είδαμε ούτε ένα [σήμα ασφάλειας], παρότι διανείμαμε δισεκατομμύρια δόσεις». Ο FDA ορίζει το «σήμα ασφάλειας» ως ανησυχία για περισσότερα ανεπιθύμητα συμβάντα από τα αναμενόμενα κατά τη χρήση προϊόντος· ακόμη και μία καλά τεκμηριωμένη αναφορά περιστατικού μπορεί να θεωρηθεί σήμα [υποσημείωση 5: οδηγίες HHS/FDA περί φαρμακοεπαγρύπνησης, Μάρτιος 2005, σ. 4].
44. Η ασφάλεια θα έπρεπε πράγματι να αποτελεί πρωταρχικό μέλημα. Σε αντίθεση όμως με τις δημοσιοποιημένες δηλώσεις, η Pfizer γνώριζε πολλά ανεπιθύμητα συμβάντα και σήματα ασφάλειας.
Α. Γνώση κινδύνου μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας, ιδιαίτερα σε αγόρια κάτω των 18 ετών
45. Όταν ο Bourla αρνήθηκε την ύπαρξη οποιουδήποτε σήματος τον Ιανουάριο 2023, η Pfizer γνώριζε σήμα μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας μετά το εμβόλιό της, ιδιαίτερα σε αγόρια κάτω των 18. Η μυοκαρδίτιδα είναι φλεγμονή του καρδιακού μυός και η περικαρδίτιδα φλεγμονή του εξωτερικού περιβλήματος της καρδιάς [υποσημείωση 6: CDC, 3.11.2023]. Από την αρχή είχαν συνδεθεί περιστατικά με το εμβόλιο.
46. Στις αρχές του 2021 ο αμερικανικός στρατός παρατήρησε περιστατικά μυοκαρδίτιδας σε άνδρες στρατιωτικούς εντός τεσσάρων ημερών από τη χορήγηση, σύμφωνα με έκθεση προς την Επιτροπή Ενόπλων Δυνάμεων της Βουλής (Σεπτέμβριος 2023).
47. Έως τον Ιούνιο 2021 στρατιωτικοί ιατροί είχαν διαπιστώσει συσχέτιση εμβολιασμού και μυοκαρδίτιδας σε τουλάχιστον 23 ασθενείς χωρίς γνωστό προηγούμενο καρδιακό πρόβλημα, που εμφάνισαν μυοκαρδίτιδα 12–96 ώρες μετά εμβολιασμό mRNA.
48. Σε ανασκόπηση των δεδομένων του στρατιωτικού συστήματος υγείας για το 2021, η συχνότητα μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας στους πρόσφατα εμβολιασμένους ήταν αντίστοιχα 2,6 και 2,0 φορές υψηλότερη από εκείνη των μη εμβολιασμένων [υποσημείωση 7: έκθεση Υπουργείου Άμυνας, Σεπτέμβριος 2023].
49. Στις 3 Μαρτίου 2021 το Υπουργείο Υγείας του Ισραήλ επικοινώνησε με το CDC: «Βλέπουμε μεγάλο αριθμό περιστατικών μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας σε νέους λίγο μετά το εμβόλιο Pfizer. Θα θέλαμε να συζητήσουμε το θέμα με αρμόδιο ειδικό του CDC».
50. Το Ισραήλ παρακολουθούσε τέτοια περιστατικά και νοσηλείες μετά τον εμβολιασμό. Η Pfizer γνώριζε τις ισραηλινές ιατρικές αναφορές επειδή το Ισραήλ είχε συμφωνήσει να μοιράζεται μαζί της ιατρικά δεδομένα.
51. Την 1η Ιουνίου 2021 ομάδα της Συμβουλευτικής Επιτροπής Εμβολιαστικών Πρακτικών του CDC ανέφερε ότι εντός 30 ημερών από τη δεύτερη δόση Pfizer ή Moderna παρατηρήθηκαν περισσότερα από τα αναμενόμενα περιστατικά μυοκαρδίτιδας/περικαρδίτιδας σε ηλικίες 16–24 [υποσημείωση 8: CNN, 10.6.2021].
52. Εκπρόσωπος της Pfizer απάντησε ότι η εταιρεία γνώριζε τις αναφορές, αλλά «δεν έχει τεκμηριωθεί αιτιώδης σχέση με το εμβόλιο» [υποσημείωση 9: ίδια πηγή].
53. Την ίδια μέρα το Υπουργείο Υγείας του Ισραήλ ανέφερε ότι τα περιστατικά καρδιακής φλεγμονής στους εμβολιασθέντες «πιθανότατα συνδέονταν με τον εμβολιασμό» [υποσημείωση 10: Reuters, 2.6.2021].
54. Αφού το CDC έλαβε 1.200 αναφορές καρδιακής φλεγμονής, ο FDA πρόσθεσε στα τέλη Ιουνίου 2021 προειδοποίηση για μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα στα ενημερωτικά δελτία των εμβολίων Pfizer και Moderna.
55. Κατά ενημερωτικό έγγραφο FDA του Σεπτεμβρίου 2021, οι αναφορές επιτήρησης ασφάλειας που έλαβαν FDA και CDC εντόπισαν σοβαρούς κινδύνους μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας μετά την αρχική σειρά των δύο δόσεων [υποσημείωση 11: FDA, συνεδρίαση συμβουλευτικής επιτροπής 17.9.2021, σ. 7].
56. Σε συνέντευξη στο Face the Nation στις 13 Μαρτίου 2022, που μεταδόθηκε στη Φλόριντα, ο Bourla επέκρινε την πολιτεία επειδή δεν συνιστούσε το εμβόλιο σε υγιή παιδιά 5–17 ετών.
57. Παρουσίαση στη συμβουλευτική επιτροπή του CDC τον Σεπτέμβριο 2023 ανέφερε ότι ανάλυση έως τον Μάιο 2022 είχε εντοπίσει σήμα μυοκαρδίτιδας/περικαρδίτιδας, καθώς και οξέων εμφραγμάτων και θρόμβων.
58. Όταν ο Bourla αρνήθηκε την ύπαρξη σημάτων στις 18 Ιανουαρίου 2023, ο ιστότοπος CDC ανέφερε σπάνιο κίνδυνο μυοκαρδίτιδας ή/και περικαρδίτιδας μετά από εμβόλια mRNA, συχνότερα σε εφήβους και νέους άνδρες από 16 ετών, εντός επτά ημερών από τη δεύτερη δόση Pfizer-BioNTech ή Moderna.
59. Έως το τέλος του 2023 το CDC προειδοποιούσε για «αιτιώδη συσχέτιση» των εμβολίων mRNA με μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα.
60. Διαρρεύσαν εμπιστευτικό έγγραφο Pfizer της 11ης Φεβρουαρίου 2022 ανέφερε ότι από τον Απρίλιο 2021 είχαν αναφερθεί αυξημένα περιστατικά μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας στις ΗΠΑ μετά από εμβολιασμό mRNA, ιδιαίτερα σε εφήβους και νέους ενήλικες.
61. Τον Σεπτέμβριο 2021 η Pfizer αποφάσισε να μελετήσει πόσο συχνά το εμβόλιο μπορεί να προκαλεί μυοκαρδίτιδα ή περικαρδίτιδα σε παιδιά 5–16 ετών με εξέταση τροπονίνης Ι, δείκτη του καρδιακού μυός [υποσημείωση 12: έντυπο συναίνεσης παιδιατρικής μελέτης Pfizer, 13.9.2021, σ. 2].
62. Προειδοποίησε τους ανήλικους συμμετέχοντες ότι ενδέχεται να εμφανίσουν πόνο στο στήθος, δύσπνοια ή αίσθημα ταχυκαρδίας ή παλμών, και να χρειαστούν περαιτέρω εξέταση από τον ιατρό της μελέτης [υποσημείωση 13: ίδια πηγή, σ. 8].
63. Οι ισχυρισμοί περί ασφάλειας είναι, κατά την αγωγή, ιδιαίτερα ανησυχητικοί υπό το φως της θέσης που προβάλλει η Pfizer σε δίκες για την ασυλία της βάσει του νόμου PREP. Ένα 14χρονο κορίτσι πέθανε από οξεία καρδιακή ανεπάρκεια λόγω μυοκαρδίτιδας μετά τον εμβολιασμό, ενώ η Pfizer διεκδικεί σχεδόν πλήρη ασυλία από ευθύνη για τον θάνατό της [υποσημείωση 14: Sookra v. Pfizer Inc., No. 25-5200, 2026 WL 2211262]. Ο Bourla δεν ενημέρωσε τους καταναλωτές ότι η εταιρεία δεν θα αναλάμβανε νομική ευθύνη ακόμη και αν το εμβόλιο προκαλούσε μυοκαρδίτιδα ή θάνατο.
64. Η σημερινή επισήμανση της τρέχουσας εκδοχής του εμβολίου συνεχίζει να περιέχει προειδοποίηση για μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα, αντίθετη, κατά την αγωγή, προς τους ευρέως διαδοθέντες ισχυρισμούς των εναγομένων.
65. Η Pfizer αναγνωρίζει πλέον τον κίνδυνο, αλλά, κατά την αγωγή, τον υποβαθμίζει στον ιστότοπο «The Facts: Pfizer Responds to Misinformation & Disinformation». Εκεί αναφέρει ότι δεδομένα μετά την κυκλοφορία δείχνουν αυξημένους κινδύνους μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας, ιδιαίτερα την πρώτη εβδομάδα, με υψηλότερο παρατηρηθέντα κίνδυνο για αγόρια 12–17 ετών με τα εμβόλια Pfizer-BioNTech.
66. Κατά το δικόγραφο, το εμβόλιο Pfizer εγκρίνεται σήμερα από τον FDA για άτομα 5–18 ετών μόνο εάν έχουν τουλάχιστον ένα υποκείμενο νόσημα που αυξάνει τον κίνδυνο σοβαρής COVID-19. Δεν έχει πλέον καμία άδεια για παιδιά 6 μηνών έως 4 ετών.
Β. Κίνδυνοι για εγκύους και έμβρυα κατά το πρώτο τρίμηνο και έλλειψη δεδομένων που να αίρουν τις ανησυχίες
67. Οι δημόσιες δηλώσεις της Pfizer περί ασφάλειας και απουσίας σημάτων ασφάλειας παραπλάνησαν επίσης, κατά την αγωγή, τους καταναλωτές ώστε να πιστεύουν ότι το εμβόλιο ήταν ασφαλές για τις εγκύους και τα έμβρυά τους στο πρώτο τρίμηνο.
68. Σε μηνύματα του Ιανουαρίου 2021 που εγκρίθηκαν για δημοσιοποίηση από τους Ron Johnson και Rand Paul [υποσημείωση 15: https://perma.cc/57SC-YS9E], ο αρχίατρος δημόσιας υγείας Vivek Murthy ρώτησε τον Anthony Fauci και τη διευθύντρια CDC Rochelle Walensky για τους κινδύνους στις εγκύους πρώτου τριμήνου. Ο Fauci απάντησε ότι, εφόσον πολλοί παρουσιάζουν σημαντική «καταιγίδα κυτταροκινών» και πυρετό μετά τη δεύτερη δόση, αυτό θεωρητικά θα μπορούσε να συνδέεται με αποβολή στο πρώτο τρίμηνο. Η Walensky είπε ότι ήταν σημαντικό σημείο, ειδικά μετά τη δεύτερη δόση, και ο Murthy συμφώνησε.
69. Κατά την αγωγή, καταιγίδες κυτταροκινών και πυρετός συνδέονται με αποβολή στο πρώτο τρίμηνο, άρα ένα εμβόλιο που προκαλεί αυτά τα φαινόμενα θα μπορούσε θεωρητικά να συνδεθεί με την έκβαση αυτή. Στις 26 Ιανουαρίου 2021 ο Fauci πρόσθεσε στην ίδια συνομιλία ότι οι τοξικολογικές μελέτες σε ζώα δεν είχαν δείξει ανησυχητικές ενδείξεις.
70. Σε αντίθεση με τις δημόσιες δηλώσεις της, η Pfizer είχε λόγο να θεωρεί ότι η χρήση στο πρώτο τρίμηνο ενείχε κίνδυνο και δεν είχε δεδομένα που να τεκμηριώνουν την ασφάλεια στη συγκεκριμένη περίοδο.
71. Η Pfizer και η BioNTech δοκίμασαν το εμβόλιο σε έγκυους αρουραίους από 29 Ιουνίου έως 12 Οκτωβρίου 2020. Σύμφωνα με το εργαστήριο, το γονιδίωμα του αρουραίου είναι συγκρίσιμο με το ανθρώπινο, γι’ αυτό οι αρουραίοι αποτελούν χρήσιμο ερευνητικό μοντέλο [υποσημείωση 16: Charles River, Laboratory Rats].
72. Η Pfizer δεν εξέδωσε δελτίο Τύπου για τα ευρήματα της μελέτης γονιμότητας σε αρουραίους, παρότι εξέδιδε δελτία και δημοσίευε μελέτες για άλλα ευρήματα ερευνών σε ζώα.
73. Κατά την αγωγή, στους αρουραίους που έλαβαν BNT162b2 παρατηρήθηκαν: (α) πολλαπλά έμβρυα με σοβαρές δυσπλασίες μαλακών ιστών και σκελετού, (β)αποτυχία κύησης, (γ) αποτυχία εμφύτευσης εμβρύων σε ποσοστό 9,77%, υπερδιπλάσιο του 4,09% στην ομάδα ελέγχου, (δ) απώλεια βάρους και (ε) μειωμένη κατανάλωση τροφής.
74. Αρουραίοι που έλαβαν άλλες παραλλαγές του εμβολίου παρουσίασαν αυτά και άλλα προβλήματα, όπως απώλεια ολόκληρων γέννων και γέννηση νεκρών νεογνών.
75. Κατά τις πληροφορίες και την πεποίθηση του ενάγοντος, τα πλήρη ευρήματα της μελέτης δεν δημοσιοποιήθηκαν πριν από τον Νοέμβριο 2022 και τότε μόνο επειδή δικαστήριο υποχρέωσε τον FDA να τα αποδεσμεύσει.
76. Έως τις 28 Φεβρουαρίου 2021 η Pfizer είχε αναφορές για 458 γυναίκες που εκτέθηκαν στο εμβόλιο κατά την εγκυμοσύνη: (α) 248, δηλαδή 54%, ανέφεραν ανεπιθύμητο συμβάν· (β) 52, πάνω από μία στις δέκα, ανέφεραν αποβολή, πολλές εντός ημερών από τον εμβολιασμό· (γ) σχεδόν όλες οι αποβολές σημειώθηκαν στο πρώτο τρίμηνο, πράγμα που, κατά την αγωγή, υποδηλώνει υψηλότερο ποσοστό μεταξύ όσων εμβολιάστηκαν τότε· (δ) έξι ανέφεραν πρόωρο τοκετό και αρκετά βρέφη πέθαναν [υποσημείωση 17: Pfizer, Pregnancy and Lactation Cumulative Review, εγκρίθηκε 20.4.2021, σ. 2–5].
77. Κατά την αγωγή, τις ανησυχίες ενίσχυαν δεκάδες χιλιάδες αναφορές γνωστές στην Pfizer έως τον Απρίλιο 2022 για το αναπαραγωγικό σύστημα: έντονη εμμηνορρυσιακή αιμορραγία 27.685, διαταραχές περιόδου 22.145, ακανόνιστη περίοδος 15.083, καθυστέρηση 13.989, απουσία περιόδου 11.363, και άλλα συμβάντα.
78. Στις 18 Φεβρουαρίου 2021 η Pfizer ανακοίνωσε την έναρξη παγκόσμιας μελέτης φάσης 2/3 για την ασφάλεια, ανεκτικότητα και ανοσογονικότητα του BNT162b2 σε υγιείς εγκύους τουλάχιστον 18 ετών [υποσημείωση 18: δελτίο Τύπου Pfizer/BioNTech, 18.2.2021]. Κατά την αγωγή, δεν δημοσιοποίησε ουσιώδη στοιχεία κινδύνου που ήδη κατείχε. Επιδίωκε περίπου 4.000 συμμετέχουσες, αλλά ενέταξε μόνο 348 μητέρες και 335 βρέφη.
79. Η μελέτη τερματίστηκε πρόωρα, εμποδίζοντας την αξιολόγηση διαφορών ασφάλειας και αποτελεσματικότητας μεταξύ εμβολιασμένων και ανεμβολίαστων εγκύων.
80. Περιοριζόταν επιπλέον σε γυναίκες που εμβολιάζονταν στις 24–34 εβδομάδες κύησης, δηλαδή στο δεύτερο και τρίτο τρίμηνο.
81. Το εμβόλιο ονομάζεται πλέον Comirnaty. Το σημερινό φύλλο οδηγιών αναφέρει ότι «δεν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα» για χρήση πριν από τις 24 εβδομάδες κύησης ώστε να πληροφορούν για κινδύνους σοβαρών συγγενών ανωμαλιών και αποβολής.
Γ. Άλλα ανεπιθύμητα συμβάντα, περιλαμβανομένων εγκεφαλικού και θανάτου σε ηλικιωμένους
82. Η Pfizer γνώριζε, κατά την αγωγή, πολλά άλλα ανεπιθύμητα συμβάντα που συνδέονταν με το εμβόλιο, ακόμη και εγκεφαλικό ή θάνατο σε ηλικιωμένους.
83. Τουλάχιστον από τις αρχές του 2021 είχε δεδομένα που ήγειραν σημαντικές ανησυχίες ενώ δήλωνε δημόσια ότι το εμβόλιο ήταν ασφαλές [υποσημείωση 19: Pfizer, Cumulative Analysis of Post-Authorization Adverse Event Reports, έως 28.2.2021, εγκρίθηκε 30.4.2021]. Τα δεδομένα συλλέχθηκαν αλλά δεν δημοσιοποιήθηκαν· αποκαλύφθηκαν πολύ αργότερα κατόπιν δικαστικής εντολής σε διαφορά βάσει του νόμου ελευθερίας πληροφόρησης FOIA.
84. Ο FDA ορίζει το ανεπιθύμητο συμβάν ως «κάθε ανεπιθύμητη εμπειρία που συνδέεται με τη χρήση ιατρικού προϊόντος σε ασθενή» [υποσημείωση 20: FDA, What is a Serious Adverse Event?, 18.5.2023].
85. FDA και CDC διαχειρίζονται από κοινού το VAERS, εθνικό σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης για πιθανά προβλήματα ασφάλειας αδειοδοτημένων εμβολίων.
86. Το VAERS είναι παθητικό σύστημα που στηρίζεται σε αναφορές ασθενών και επαγγελματιών υγείας και θεωρείται ότι δεν καταγράφει πολλές πιθανές παρενέργειες.
87. Χωριστά από το VAERS, η Pfizer διατηρούσε δική της βάση δεδομένων αναφορών από πολλές πηγές.
88. Η βάση αυτή περιείχε περισσότερα δεδομένα από το VAERS, τόσο όσα βρίσκονταν στο VAERS όσο και άλλα.
89. Η Pfizer δεν δημοσιοποίησε τα δεδομένα ανεπιθύμητων συμβάντων της δικής της βάσης.
90. Το έγγραφο δεδομένων με ημερομηνία 28 Φεβρουαρίου 2021 αποκτήθηκε μόνο με δικαστική διαδικασία FOIA, πολύ αργότερα από την ημερομηνία αναφοράς του.
91. Έως τις 28 Φεβρουαρίου 2021, περίπου δέκα εβδομάδες μετά την άδεια έκτακτης χρήσης, η βάση περιείχε 158.893 ανεπιθύμητα συμβάντα από 42.086 αναφορές περιστατικών [υποσημείωση 21: έγγραφο Pfizer, σ. 6].
92. Λίγες ημέρες πριν ο Bourla αρνηθεί την ύπαρξη σημάτων ασφάλειας, σύστημα επιτήρησης CDC/FDA είχε επισημάνει πιθανή σύνδεση του νέου διδύναμου εμβολίου Pfizer-BioNTech με εγκεφαλικά σε άτομα 65 ετών και άνω [υποσημείωση 22: POLITICO, 13.1.2023].
93. Μελέτη FDA διαπίστωσε ότι άτομα 85 ετών και άνω που έλαβαν τόσο αντιγριπικό όσο και εμβόλιο Pfizer κατά της COVID-19 είχαν 20% αύξηση κινδύνου εγκεφαλικού.
94. Κατά την αγωγή, η Pfizer μελέτησε ανεπαρκώς τις επιπτώσεις στους ηλικιωμένους. Ζήτησε έγκριση ενισχυτικής τρίτης δόσης για άτομα 16 ετών και άνω, περιλαμβανομένων ηλικιωμένων, αλλά τη δοκίμασε μόνο σε 12 συμμετέχοντες ηλικίας 65–85. Δεν θα έπρεπε να τη χαρακτηρίσει «ασφαλή» για την ηλικιακή ομάδα μετά από τόσο μικρό δείγμα.
95. Στις 28 Φεβρουαρίου 2021 η βάση περιείχε 1.223 θανάτους μετά τον εμβολιασμό, χωρίς η Pfizer να έχει καταλήξει σε συμπεράσματα αιτιώδους σχέσης [υποσημείωση 23: έγγραφο Pfizer, σ. 7].
96. Ανασκόπηση της νορβηγικής υπηρεσίας φαρμάκων, δημοσιευμένη στις 19 Μαΐου 2021, έκρινε ότι από 100 αναφερθέντες θανάτους η αιτιώδης σχέση με το εμβόλιο ήταν πιθανή σε 10, δυνατή σε 26, απίθανη σε 59, ενώ πέντε δεν ταξινομούνταν [υποσημείωση 24: Wyller κ.ά., Nursing home deaths after COVID-19 vaccination, 2021]. Προεκτείνοντας το 36% των πιθανών ή δυνατών σχέσεων, η αγωγή υποστηρίζει ότι η Pfizer όφειλε να γνωρίζει για αρκετές εκατοντάδες θανάτους σχετιζόμενους με το εμβόλιο στις πρώτες δέκα εβδομάδες. Έως τον Δεκέμβριο 2021 και οι αρχές της Νέας Ζηλανδίας είχαν συνδέσει πολλαπλούς θανάτους με αυτό.
97. Η Pfizer λάμβανε τόσες αναφορές ώστε προσέλαβε 600 επιπλέον εργαζόμενους πλήρους απασχόλησης και ανέμενε να προσλάβει άλλους 1.800 έως τον Ιούνιο 2021 [υποσημείωση 25: έγγραφο Pfizer, σ. 6].
98. Κατά την αγωγή αυτά ήταν μόνο ένα μικρό μέρος. Η Pfizer δεν γνώριζε το μέγεθος της υποαναφοράς [υποσημείωση 26: ίδιο, σ. 5], αλλά αυτή πιθανότατα ήταν σημαντική: συστηματική ανασκόπηση 37 μελετών το 2006 εκτίμησε διάμεσο ποσοστό υποαναφοράς ανεπιθύμητων αντιδράσεων 94% στα συστήματα αυθόρμητης αναφοράς.
99. Οι δημόσιες διαβεβαιώσεις περί απουσίας ανησυχιών ασφάλειας παραπλανούσαν το κοινό και παρέλειπαν τα δεδομένα που η εταιρεία κατείχε.
100. Ακόμη και σήμερα η Pfizer συνεχίζει, κατά την αγωγή, δημόσιες δηλώσεις που δεν αποτυπώνουν με ακρίβεια την ασφάλεια του εμβολίου.
II. Παραπλάνηση μέσω του ισχυρισμού ότι όλοι έπρεπε να εμβολιαστούν για να σταματήσει η μετάδοση
101. Παρά τη γνώση των κινδύνων, η Pfizer πίεζε όλους τους καταναλωτές να εμβολιαστούν. Από το 2020 έως τουλάχιστον το 2023 ακολουθούσε, κατά την αγωγή, επαναλαμβανόμενη πρακτική παραπλάνησης ισχυριζόμενη ότι ο εμβολιασμός ήταν αναγκαίος για να σταματήσει η μετάδοση.
102. Ο Bourla προειδοποίησε επανειλημμένα ότι η μη λήψη εμβολίου θα επηρέαζε τη ζωή άλλων, υποδηλώνοντας πρόληψη μετάδοσης: (α) στο CNBC στις 14.12.2020 είπε ότι η επιλογή μη εμβολιασμού δεν επηρεάζει μόνο την υγεία ή τη ζωή του προσώπου, αλλά πιθανόν τη ζωή όσων αγαπά περισσότερο· (β) στο Bloomberg στις 28.1.2021 είπε ότι η απόφαση επηρεάζει τη ζωή άλλων, κυρίως όσων αγαπά και συναναστρέφεται· (γ) σε συνέντευξη στον Jan Crawford τον Ιούνιο 2021 είπε ότι επηρεάζει την υγεία άλλων, ιδίως αγαπημένων προσώπων, και ότι η επίκληση της προστασίας τους είναι το επιχείρημα που «λειτουργεί περισσότερο».
103. Σε συνέντευξη στο Atlantic Council που δημοσιεύθηκε στις 9 Νοεμβρίου 2021, επανέλαβε ότι ο δισταγμός απέναντι στον εμβολιασμό είναι αυτό που χωρίζει τον νέο από τον σημερινό τρόπο ζωής, επηρεάζει τη ζωή άλλων και θέτει σε κίνδυνο όσους οι ανεμβολίαστοι αγκαλιάζουν, φιλούν και συναναστρέφονται.
104. Δελτίο Τύπου της Pfizer στις 8 Δεκεμβρίου 2021 παρέθεσε τον Bourla: ο πλήρης εμβολιασμός όσο το δυνατόν περισσότερων ανθρώπων με δύο δόσεις και ενισχυτική «παραμένει η καλύτερη ενέργεια για την αποτροπή της εξάπλωσης της COVID-19».
105. Στο Face the Nation στις 7 Μαρτίου 2021, το μέλος ΔΣ Scott Gottlieb είπε ότι τα εμβόλια όχι μόνο προλαμβάνουν νόσο και συμπτώματα, αλλά και «προλαμβάνουν τη μετάδοση», με πιθανή δραματική επίδραση στη συνολική ένταση της επιδημίας.
106. Η Pfizer χρησιμοποίησε και κόμικ για παιδιά, σε συνεργασία με τη Marvel, με θέμα τους Avengers και τίτλο «Καθημερινοί ήρωες», που δημοσιεύθηκε τον Ιανουάριο 2023 [υποσημείωση 27: Avengers: Everyday Heroes, 2022, δημοσίευση 2.1.2023]. (α) Οι ήρωες λένε ότι ολόκληρες κοινότητες πρέπει να ενωθούν για να αντιμετωπίσουν την απειλή και ότι, όπως οι Avengers κάνουν το δικό τους μέρος, πρέπει και οι ίδιοι να κάνουν το δικό τους πηγαίνοντας για εμβολιασμό [υποσημείωση 28: σ. 13]. (β) Στο τέλος διαβάζουμε ότι οι καθημερινοί ήρωες δεν φορούν κάπες, αλλά ένα μικρό επίθεμα στον βραχίονα μετά την τελευταία δόση, ενδιαφέρονται για την υγεία τους και ενώνουν δυνάμεις με την κοινότητα για προστασία από την COVID-19 [υποσημείωση 29: σ. 15]. (γ) Το κόμικ κυκλοφόρησε ψηφιακά και σε έντυπη μορφή σε ορισμένα γραφεία και καταστήματα το 2023.
107. Στις 9 Νοεμβρίου 2023 ο Bourla έγραψε στο X ότι τρία χρόνια νωρίτερα είχαν ανακοινώσει πως το εμβόλιο ήταν «ιδιαίτερα αποτελεσματικό στην πρόληψη της νόσου».
108. Συνοψίζοντας, η αγωγή υποστηρίζει ότι οι εναγόμενοι παρουσίαζαν στους κατοίκους της Φλόριντα και στα παιδιά τους το εμβόλιο ως μέσο πρόληψης λοίμωξης και μετάδοσης, λέγοντας ότι ο μη εμβολιασμός απειλεί τους οικείους. Κατά τον Bourla, αυτό το επιχείρημα «λειτουργούσε» καλύτερα για να πεισθούν υγιείς Αμερικανοί.
109. Οι παραστάσεις αυτές έγιναν, κατά την αγωγή, χωρίς βάση, καθώς η Pfizer δεν είχε δοκιμάσει αν το εμβόλιο απέτρεπε τη μετάδοση.
110. Σε αντίθεση με τους δημόσιους ισχυρισμούς, ο FDA είχε αναφέρει τον Δεκέμβριο 2020 ότι δεν υπήρχαν «αποδείξεις ότι το εμβόλιο εμποδίζει τη μετάδοση του SARS-CoV-2 από άνθρωπο σε άνθρωπο».
111. Η αξιολόγηση της μετάδοσης δεν αποτελούσε στόχο του πρωτοκόλλου κλινικής δοκιμής της Pfizer.
112. Η Pfizer αναγνώρισε αργότερα δημόσια ότι δεν δοκίμασε την πρόληψη μετάδοσης πριν από την κυκλοφορία. Σε σχετική ερώτηση, η Janine Small, διευθύντρια διεθνών ανεπτυγμένων αγορών, απάντησε «Όχι» [υποσημείωση 30: http://news.com.au, 13.10.2022].
III. Παραπλανητικό μάρκετινγκ και επιδίωξη κέρδους: επένδυση 1,5 δισ. σε έσοδα άνω των 80 δισ.
113. Η Pfizer μετέτρεψε, κατά την αγωγή, επένδυση 1,5 δισεκατομμυρίου δολαρίων σε έρευνα και ανάπτυξη σε έσοδα άνω των 80 δισεκατομμυρίων.
114. Το εμβόλιο κυριάρχησε στην αγορά, αποκτώντας περίπου 70% των αγορών ΗΠΑ και Ευρώπης [υποσημείωση 31: KFF Health News, 5.7.2022].
115. Κατά τις ετήσιες εκθέσεις, τα έσοδα Pfizer ήταν 41,7 δισ. δολάρια το 2020, 81,3 δισ. το 2021, 100,3 δισ. το 2022 και 58,5 δισ. το 2023. Η αγωγή αναφέρει ετήσια κέρδη 9,1 δισ. το 2020, 22 δισ. το 2022 και 31,4 δισ. το 2023. Το εμβόλιο αντιπροσώπευε 38% των συνολικών εσόδων ρεκόρ του 2022.
116. Τον Αύγουστο 2020 ο Bourla θέσπισε σχέδιο πώλησης μετοχών εάν έφταναν προκαθορισμένη τιμή, μία ημέρα πριν από δελτίο Pfizer για δεδομένα ασφάλειας φάσης 1 και προβλεπόμενη υποβολή προς έγκριση. Η τιμή επιτεύχθηκε και οι μετοχές πωλήθηκαν στις 9 Νοεμβρίου 2020, την ίδια μέρα που ανακοινώθηκαν θετικά νέα για τις δοκιμές. Μόνο από αυτή την πώληση εισέπραξε 5,6 εκατομμύρια δολάρια. Ειδικός στο insider trading χαρακτήρισε την αλληλουχία «πολύ ύποπτη», «εντελώς ακατάλληλη» και «ανησυχητική» [υποσημείωση 32: NPR, 11.11.2020].
117. Οι συνολικές αμοιβές του Bourla από την Pfizer το 2020–2023 ανήλθαν, κατά τις δηλώσεις αντιπροσώπων της εταιρείας, σε 101.804.242 δολάρια.
118. Το 2021 ο πρώην διευθυντής CDC Thomas Frieden καταδίκασε τις ενέργειες της εταιρείας ως «κερδοσκοπία από τον πόλεμο», ενώ τον Νοέμβριο 2021 η Διεθνής Αμνηστία την κατηγόρησε ότι παραπλανούσε το κοινό και έβαζε «τα κέρδη πάνω από τους ανθρώπους» με υπερβολική τιμολόγηση.
119. Η αγωγή υποστηρίζει ότι η Pfizer στόχευε αφανώς ανταγωνιστικά προϊόντα. Ενώ η AstraZeneca διέθετε το εμβόλιό της στην τιμή κόστους, με αποτέλεσμα να μειωθούν συνολικά τα περιθώρια κέρδους της, η Pfizer χρηματοδότησε παρουσιάσεις προς επαγγελματίες υγείας που υποδείκνυαν ότι τα ανταγωνιστικά εμβόλια AstraZeneca μπορούσαν να προκαλέσουν καρκίνο.
120. Η εταιρεία, κατά την αγωγή, πίεζε επίσης τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης να φιμώνουν επικριτές από όλο το πολιτικό φάσμα. (α) Οντότητες χρηματοδοτούμενες ή συνδεδεμένες με την Pfizer επιδίωξαν λογοκρισία τόσο υπέρμαχων διαμοιρασμού ευρεσιτεχνιών, που θα επέτρεπε γενόσημα εμβόλια στον αναπτυσσόμενο κόσμο, όσο και επικριτών της ασφάλειας. Ταυτόχρονα διαφήμιζε ότι η εξαίρεση από τα δικαιώματα TRIPS θα είχε «απρόβλεπτες συνέπειες» και θα «υπονόμευε την ασφάλεια» [υποσημείωση 33: διαφήμιση Facebook 568393367521777, 600–700 χιλ. εμφανίσεις]. (β) Στις 19 Ιουλίου 2021 ο Scott Gottlieb είπε στο CNBC ότι οι πλατφόρμες είχαν υποχρέωση να αποτρέπουν τέτοια «παραπληροφόρηση» και επικοινώνησε μαζί τους ζητώντας λογοκρισία αναρτήσεων σχετικών με την COVID-19.
121. Έχοντας εξασφαλίσει 70% της αγοράς και έσοδα ρεκόρ το 2022, η Pfizer ανακοίνωσε αύξηση τιμής το 2023: σχεδόν τετραπλασιασμό από 30 δολάρια ανά δόση σε 110–130 δολάρια. Σήμερα το κόστος του Comirnaty στον ιδιωτικό τομέα φτάνει τα 169,84 δολάρια ανά δόση.
122. Γερουσιαστές κατήγγειλαν με επιστολή τον Δεκέμβριο 2022 την «απροκάλυπτη και θανατηφόρα απληστία» πίσω από την αύξηση. Εκτίμησαν ότι τα 130 δολάρια σήμαιναν προσαύξηση 10.000% σε σχέση με το κόστος παραγωγής. Πριν αποκτήσει κυρίαρχο μερίδιο, ο Bourla είχε αναγνωρίσει ότι «τεράστιες τιμές» θα ήταν «ανήθικες». Οι γερουσιαστές σημείωσαν ότι ακριβώς αυτό έκανε πλέον η εταιρεία, με μεγαλύτερη επιβάρυνση των ανασφάλιστων και υποασφαλισμένων [υποσημείωση 34: επιστολή Warren και Welch, 12.12.2022].
123. Κατά το δικόγραφο, σήμερα το εμβόλιο Pfizer διατίθεται μόνο σε άτομα από 65 ετών ή σε άτομα 5–64 ετών με τουλάχιστον ένα υποκείμενο νόσημα που αυξάνει τον κίνδυνο σοβαρής έκβασης. Δεν έχει πλέον άδεια για παιδιά 6 μηνών έως 4 ετών.
IV. Δημόσιες διακηρύξεις διαφάνειας και ιδιωτική απόκρυψη δεδομένων
124. Ενισχύοντας την εμπορική προβολή περί ασφάλειας και επίδρασης στη μετάδοση, η Pfizer διαβεβαίωνε επανειλημμένα τους κατοίκους της Φλόριντα ότι παρείχε διαφάνεια για τα δεδομένα της.
125. Σε αντίθεση με άλλες εταιρείες, το 2020 αρνήθηκε χρηματοδότηση ανάπτυξης από το κυβερνητικό πρόγραμμα Operation Warp Speed. Όταν ανακοίνωσε τα αποτελέσματα δοκιμών, ο επικεφαλής έρευνας και ανάπτυξης εμβολίων δήλωσε: «Δεν ήμασταν ποτέ μέρος του Warp Speed» [υποσημείωση 35: Washington Post, 9.11.2020].
126. Σε συνέντευξη στο Face the Nation τον Σεπτέμβριο 2020 ο Bourla είπε ότι αρνήθηκε τα κυβερνητικά χρήματα για να «απελευθερώσει» τους επιστήμονές του από γραφειοκρατία: όταν παίρνεις χρήματα, ο χρηματοδότης θέλει να βλέπει την πρόοδο, τις κινήσεις σου και εκθέσεις· «Δεν ήθελα τίποτα από αυτά».
127. Λόγω της μη λήψης κρατικής χρηματοδότησης, η κυβέρνηση είχε περιορισμένη ορατότητα σε όσα συνέβαιναν στην Pfizer [υποσημείωση 36: NPR, 25.8.2021]. Ο επιστημονικός επικεφαλής του Operation Warp Speed είπε ότι η Pfizer λειτουργούσε πιο «αποστασιοποιημένα» από τις άλλες εταιρείες [υποσημείωση 37: ίδια πηγή].
128. Η αυτοχρηματοδότηση απέφερε, κατά την αγωγή, τρία οφέλη. Πρώτον, η Pfizer κράτησε τον αποκλειστικό έλεγχο των δημόσιων δηλώσεων. Στη σύμβαση πώλησης δόσεων προς τις ΗΠΑ εξασφάλισε «το δικαίωμα, αλλά όχι την υποχρέωση» να συντάσσει και να υποβάλλει επιστημονικές δημοσιεύσεις και να δημοσιοποιεί πληροφορίες για το πρόγραμμα ανάπτυξης, χωρίς συναίνεση ή συμμετοχή της κυβέρνησης [υποσημείωση 38: Pfizer Statement of Work, 21.7.2020, § 11.11]. Έπειτα προχώρησε στην εκστρατεία δημοσίων σχέσεων που περιγράφεται στα μέρη I–II.
129. Δεύτερον, διατήρησε αποκλειστικό έλεγχο τιμών. Η ανεξαρτησία της επέτρεψε μια «κομμένη και ραμμένη» σύμβαση, με σχεδόν όλα τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας και χωρίς ρήτρες προστασίας φορολογουμένων που συνήθως συνοδεύουν κρατική χρηματοδότηση εφευρέσεων [υποσημείωση 39: NPR, 25.8.2021 και σύμβαση §§ 7.1, 7.2]. Η κυβέρνηση έτσι στερήθηκε διαπραγματευτικό μέσο απέναντι σε μελλοντική υπερτιμολόγηση [υποσημείωση 40: NPR, 24.11.2020]. Κατά την αγωγή, αυτή ακριβώς ακολούθησε.
130. Τρίτον, απέκτησε μυστικότητα. Η θέση της στις διαπραγματεύσεις ενισχύθηκε και η σύμβαση παραγωγής απαιτούσε από την κυβέρνηση να κρατήσει εμπιστευτικές τις πληροφορίες της Pfizer επί δέκα χρόνια, ενώ τα εμπορικά απόρρητα «εμπιστευτικά εις το διηνεκές».
131. Παρ’ όλα αυτά η εταιρεία ισχυριζόταν ότι ήταν διαφανής. Στις 14 Δεκεμβρίου 2020 ο Bourla είπε στο CNBC ότι το εμβόλιο αναπτύχθηκε «χωρίς εκπτώσεις», από εταιρεία 171 ετών, «υπό το φως της δημοσιότητας», με όλα τα δεδομένα καταχωρισμένα σε διακομιστές.
132. Σε ανοικτή επιστολή της 16ης Σεπτεμβρίου 2021 ο Bourla δήλωσε ότι η Pfizer παρέμεινε πιστή στη «δέσμευση για πλήρη διαφάνεια χωρίς επιλεκτική επιλογή δεδομένων». Η εταιρεία εξακολουθεί να επικαλείται μακρόχρονη δέσμευση για δημόσια πρόσβαση στα δεδομένα κλινικών δοκιμών.
133. Καθ’ όλη την κρίσιμη περίοδο, και αντίθετα προς τις δηλώσεις της, η Pfizer απέκρυψε, κατέστειλε ή παρέλειψε εκ προθέσεως δεδομένα ασφάλειας, κατά την αγωγή.
134. Αρχικά είχε δηλώσει ότι οι ερευνητές θα αποκτούσαν πρόσβαση σε δεδομένα ανά ασθενή και πλήρεις εκθέσεις κλινικής μελέτης 24 μήνες μετά την ολοκλήρωσή της.
135. Είχε αρχικά εκτιμήσει ολοκλήρωση στις 27 Ιανουαρίου 2023, άρα πρόσβαση το 2025. Μετέθεσε όμως την ολοκλήρωση για τον Φεβρουάριο 2024 λόγω καθυστερημένου εμβολιασμού ενός μόνο συμμετέχοντος από 44.000 [υποσημείωση 41: BMJ, 12.7.2022].
136. Επιστήμονες διαμαρτυρήθηκαν για την έλλειψη πρόσβασης. Σε κύριο άρθρο τον Ιανουάριο 2022 το British Medical Journal έγραψε ότι οι φαρμακευτικές εταιρείες αποκόμιζαν τεράστια κέρδη χωρίς επαρκή ανεξάρτητο έλεγχο των επιστημονικών ισχυρισμών τους· οι ρυθμιστικές αρχές οφείλουν να προστατεύουν την υγεία του πληθυσμού, όχι να υπακούουν σε πλούσιες παγκόσμιες εταιρείες, και απαιτείται άμεση, πλήρης διαφάνεια δεδομένων για όλες τις μελέτες [υποσημείωση 42: BMJ, 19.1.2022].
137. Οι ερευνητές στράφηκαν στον FDA. Κατά την αγωγή, όφειλε να έχει διαθέσιμα προς δημοσιοποίηση δεδομένα ασφάλειας και αποτελεσματικότητας, αναφορές αντιδράσεων, εμπειρίας προϊόντος και καταγγελίες καταναλωτών το αργότερο στις 23 Αυγούστου 2021, 21 C.F.R. § 601.51(e), αλλά δεν τα διέθεσε αμέσως.
138. Ελλείψει πλήρων δεδομένων, η οργάνωση Public Health and Medical Professionals for Transparency in America (PHMPTA) υπέβαλε αίτημα FOIA για όλα τα δεδομένα και πληροφορίες του εμβολίου [υποσημείωση 43: PHMPTA v. FDA, No. 4:21-CV-1058-P, Doc. 1-1, αίτημα 27.8.2021].
139. Ο FDA αρνήθηκε την ταχεία διεκπεραίωση και υποστήριξε στη δίκη ότι θα χρειαζόταν 55 χρόνια, έως το 2076, για να δώσει όλα τα έγγραφα [υποσημείωση 44: Reuters, 18.11.2021]. Κατά την αγωγή, δικαιώματα της Pfizer να ελέγχει πριν από τη δημοσιοποίηση και να υποδεικνύει έγγραφα προς απόκρυψη πιθανόν επηρέασαν την απόφαση και το προτεινόμενο χρονοδιάγραμμα.
140. Τον Ιανουάριο 2022 ομοσπονδιακός δικαστής απέρριψε τη θέση FDA και διέταξε παράδοση 55.000 σελίδων τον μήνα [υποσημείωση 45: PHMPTA v. FDA, απόφαση 6.1.2022 και Doc. 101].
141. Ο FDA αρχικά δήλωσε ότι ολοκλήρωσε την παραγωγή εγγράφων στις 19 Δεκεμβρίου 2023 [υποσημείωση 46: Doc. 75]. Το δικαστήριο έμαθε αργότερα ότι δεν είχε δοθεί ο φάκελος άδειας έκτακτης χρήσης. Σημείωσε ότι ο FDA προσπάθησε να κρύψει την ύπαρξή του επί περίπου οκτώ μήνες μετά την υποτιθέμενη ολοκλήρωση [υποσημείωση 47: Doc. 108, σ. 6]. Τον Ιανουάριο 2025 διέταξε παράδοση έως τον Ιούνιο 2025, παρατηρώντας ότι τα έγγραφα όφειλαν να έχουν δοθεί μήνες νωρίτερα και εκφράζοντας αγανάκτηση για τη συνεχή μη συμμόρφωση [υποσημείωση 48: ίδια απόφαση, σ. 1–2].
142. Κατά τις πληροφορίες και την πεποίθηση του ενάγοντος, η Pfizer χρησιμοποίησε τις συμφωνίες εμπιστευτικότητας με την κυβέρνηση των ΗΠΑ για να καθυστερήσει τη δημοσιοποίηση από τον FDA και να επηρεάσει τη μη συμμόρφωσή του με το δικαστήριο.
ΝΟΜΟΣ ΤΗΣ ΦΛΟΡΙΝΤΑ ΠΕΡΙ ΠΑΡΑΠΛΑΝΗΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΘΕΜΙΤΩΝ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ
143. Το § 501.204(1) ορίζει παράνομες «τις αθέμιτες μεθόδους ανταγωνισμού, τις καταχρηστικές πράξεις ή πρακτικές και τις αθέμιτες ή παραπλανητικές πράξεις ή πρακτικές κατά την άσκηση εμπορίου».
144. Το § 501.203(8) ορίζει ως «εμπόριο» τη διαφήμιση, προσέλκυση, παροχή, προσφορά ή διανομή, με πώληση, μίσθωση ή άλλως, αγαθού, υπηρεσίας, περιουσιακού στοιχείου υλικού ή άυλου, ή οποιουδήποτε άλλου πράγματος αξίας, οπουδήποτε βρίσκεται. Περιλαμβάνει κάθε μορφή εμπορικής δραστηριότητας, όπως και δραστηριότητα μη κερδοσκοπικού προσώπου ή φορέα.
145. Σε όλο τον κρίσιμο χρόνο η Pfizer ασκούσε εμπόριο κατά την έννοια του § 501.203(8), στο πλαίσιο της συνήθους επιχειρηματικής της δραστηριότητας.
146. Οι παραπλανητικές δηλώσεις παραβίαζαν, κατά την αγωγή, τον FDUTPA ανεξάρτητα από το αν ένας συγκεκριμένος καταναλωτής εμβολιάστηκε ή όχι.
147. Η αρμόδια αρχή μπορεί να ζητήσει δικαστική απαγόρευση κατά προσώπου που παραβίασε, παραβιάζει ή ενδέχεται να παραβιάσει τον νόμο, § 501.207(1)(b).
148. Ως παράβαση νοείται παράβαση του FDUTPA ή των κανονισμών του, που μπορεί να στηρίζεται και σε άλλο νόμο, κανόνα ή διάταξη που απαγορεύει αθέμιτο ανταγωνισμό ή αθέμιτες, παραπλανητικές ή καταχρηστικές πράξεις, § 501.203(c)(3).
149. Οι διατάξεις ερμηνεύονται ευρέως για την προστασία του καταναλωτικού κοινού και των νόμιμων επιχειρήσεων από τις ανωτέρω πρακτικές, § 501.202.
150. Φυσικό πρόσωπο μπορεί να ευθύνεται ατομικά εάν συμμετείχε άμεσα στις πρακτικές, τις έλεγχε ή είχε εξουσία ελέγχου και πραγματική ή τεκμαιρόμενη γνώση τους.
151. Η Φλόριντα έχει επανειλημμένα στραφεί δικαστικά κατά της Pfizer για παραβάσεις FDUTPA και άλλων νόμων. Κατά την περίοδο της φερόμενης παράνομης προώθησης, η εταιρεία δεσμευόταν έναντι του Γενικού Εισαγγελέα από πολλές συναινετικές δικαστικές αποφάσεις που απαγόρευαν ακριβώς τέτοια παραπλάνηση καταναλωτών.
ΠΡΩΤΗ ΒΑΣΗ ΑΓΩΓΗΣ — Παραβάσεις FDUTPA: δηλώσεις και παραλείψεις περί ασφάλειας
Κεφάλαιο 501, Μέρος II, Νομοθεσία Φλόριντα — κατά όλων των εναγομένων.
152. Ο ενάγων ενσωματώνει και επαναλαμβάνει τις παραγράφους 1–151 σαν να είχαν παρατεθεί εξ ολοκλήρου εδώ.
153. Από το 2020 έως σήμερα, οι εναγόμενοι προέβησαν σε ουσιώδεις δηλώσεις, πράξεις ή παραλείψεις ικανές να παραπλανήσουν έναν λογικό καταναλωτή υπό τις περιστάσεις εις βάρος του, ιδίως:
153α. Δήλωναν δημόσια ότι πρέπει να εμβολιαστεί κανείς για να μη μεταδώσει τον ιό σε άλλους. Ο Bourla έκανε προσωπικά τέτοιες δηλώσεις, περιλαμβανομένων εκείνων του Δεκεμβρίου 2020, Ιανουαρίου και Ιουνίου 2021, Δεκεμβρίου 2021 και Νοεμβρίου 2023. Ως CEO ήλεγχε ή μπορούσε να ελέγχει και γνώριζε τις πρακτικές.
153β. Δήλωναν ότι το εμβόλιο ήταν «ασφαλές», δεν υπήρχαν «ανησυχίες ασφάλειας» και ούτε «ένα [σήμα ασφάλειας]» σε δισεκατομμύρια δόσεις. Ο Bourla έκανε προσωπικά δηλώσεις τον Οκτώβριο και Νοέμβριο 2020, Αύγουστο, Σεπτέμβριο και Νοέμβριο 2021 και Ιανουάριο 2023, έχοντας ως CEO έλεγχο, εξουσία και γνώση.
153γ. Γνώριζαν στην πραγματικότητα τον κίνδυνο μυοκαρδίτιδας και περικαρδίτιδας, ιδιαίτερα στα παιδιά.
153δ. Είχαν λόγο να πιστεύουν ότι υπήρχαν κίνδυνοι για εγκύους και έμβρυα στο πρώτο τρίμηνο, χωρίς εύλογη βάση για αντίθετη διαβεβαίωση.
153ε. Γνώριζαν σύνδεση με πολλά ανεπιθύμητα συμβάντα, ακόμη και εγκεφαλικό ή θάνατο ηλικιωμένων.
153στ. Διακήρυσσαν διαφάνεια στα δεδομένα ενώ, κατά την αγωγή, τα απέκρυπταν.
154. Όταν μιλούσαν απευθείας στους καταναλωτές για τα οφέλη, παρέλειπαν τους κινδύνους· ο Bourla χαρακτήρισε «εγκληματίες» όσους τους επισήμαιναν. Οι παραλείψεις ήταν, κατά την αγωγή, ανήθικες, αθέμιτες και καταπιεστικές και στέρησαν την ικανότητα των κατοίκων της Φλόριντα να λαμβάνουν ενημερωμένες αποφάσεις υγείας.
155. Οι εναγόμενοι προέβησαν, κατά την αγωγή, σε εμπορικές πράξεις που προσβάλλουν τη συνείδηση.
156. Οι πράξεις αντιβαίνουν σε καθιερωμένη δημόσια πολιτική, είναι ανήθικες, καταπιεστικές ή ασυνείδητες, ή ενδέχεται να βλάψουν ουσιωδώς το δικαίωμα λογικού καταναλωτή σε ενημερωμένη απόφαση.
157. Η Pfizer ακολούθησε πρακτικές που μπορούσαν να προκαλέσουν τέτοια ουσιώδη βλάβη, η οποία δεν ήταν εύλογα δυνατό να αποφευχθεί από τους καταναλωτές και δεν αντισταθμιζόταν από οφέλη για αυτούς ή τον ανταγωνισμό.
158. Έτσι οι εναγόμενοι προέβησαν σε παραπλανητικές, αθέμιτες ή καταχρηστικές εμπορικές πρακτικές κατά παράβαση του § 501.204(1).
159. Υπόκεινται σε αστικά πρόστιμα 10.000 δολαρίων ανά εκούσια παράβαση, § 501.2075, ή 15.000 δολαρίων για κάθε παράβαση που έπληξε ή επιχείρησε να πλήξει ηλικιωμένο ή άτομο με αναπηρία, § 501.2077. Ζητούνται και μέτρα επιείκειας, περιλαμβανομένης απόδοσης παράνομων κερδών, § 501.207(3). Οι πράξεις ήταν εκούσιες, επαναλαμβανόμενες και συνεχιζόμενες.
160. Οι εναγόμενοι γνώριζαν ή όφειλαν να γνωρίζουν ότι οι περιγραφόμενες μέθοδοι απαγορεύονταν και ενδέχεται να συνεχίσουν τις παραπλανητικές, καταχρηστικές και αθέμιτες πρακτικές.
ΔΕΥΤΕΡΗ ΒΑΣΗ ΑΓΩΓΗΣ — Παραβάσεις FDUTPA: κερδοσκοπία
Κεφάλαιο 501, Μέρος II, Νομοθεσία Φλόριντα — κατά όλων των εναγομένων.
161. Ο ενάγων ενσωματώνει και επαναλαμβάνει τις παραγράφους 1–151.
162. Από το 2020 έως σήμερα, οι εναγόμενοι ακολούθησαν, κατά την αγωγή, αθέμιτες και καταχρηστικές πρακτικές για την αύξηση του μεριδίου αγοράς και την τιμολόγηση του εμβολίου.
163. Για να αποκτήσουν μεγαλύτερο μερίδιο, χρησιμοποίησαν ιδίως:
163α. Τις παραπλανητικές δηλώσεις και την εμπορική προώθηση που περιγράφονται στο δικόγραφο. Ο Bourla συμμετείχε προσωπικά και ως CEO είχε έλεγχο, εξουσία ελέγχου και γνώση.
163β. Πίεση στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης για φίμωση κριτικών από όλο το πολιτικό φάσμα. Ο Bourla είχε άμεσο έλεγχο και εξουσία και συμμετείχε, μεταξύ άλλων αποκαλώντας τους επικριτές «εγκληματίες».
163γ. Καταστολή κινημάτων υπέρ της κοινής χρήσης διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας και πνευματικής ιδιοκτησίας που θα επέτρεπε ανάπτυξη γενόσημων εμβολίων. Ο Bourla είχε άμεσο έλεγχο και εξουσία.
163δ. Χρηματοδότηση προσπαθειών που ισχυρίζονταν ότι ανταγωνιστικά προϊόντα προκαλούσαν καρκίνο. Ο Bourla είχε άμεσο έλεγχο και εξουσία.
164. Η Pfizer τετραπλασίασε έπειτα την τιμή το 2023. Κατά την αγωγή, η αύξηση αντιβαίνει στη δημόσια πολιτική, είναι ανήθικη, καταπιεστική, ασυνείδητη και ουσιωδώς επιζήμια, χωρίς αντισταθμιστικά οφέλη ή δυνατότητα αποφυγής της από τους καταναλωτές. Ο Bourla είχε παραδεχθεί ότι οι υψηλές τιμές θα ήταν «ανήθικες», αλλά συμμετείχε και είχε εξουσία και γνώση της απόφασης μετά τα έσοδα ρεκόρ του 2022. Ωφελήθηκε προσωπικά, λαμβάνοντας συνολικά 101.804.242 δολάρια αμοιβών το 2020–2023.
165. Οι περιγραφόμενες εμπορικές πρακτικές προσβάλλουν, κατά την αγωγή, τη συνείδηση.
166. Αντιβαίνουν σε καθιερωμένη δημόσια πολιτική και είναι ανήθικες, καταπιεστικές, ασυνείδητες ή πιθανόν ουσιωδώς επιζήμιες για το δικαίωμα λογικού καταναλωτή σε ενημερωμένη απόφαση.
167. Οι πρακτικές αύξησης πωλήσεων και κερδοσκοπίας μπορούσαν να προκαλέσουν ουσιώδη βλάβη στο δικαίωμα ενημερωμένης επιλογής, που οι καταναλωτές δεν μπορούσαν εύλογα να αποφύγουν και δεν αντισταθμιζόταν από οφέλη για αυτούς ή τον ανταγωνισμό.
168. Έτσι οι εναγόμενοι παραβίασαν το § 501.204(1) με αθέμιτες ή καταχρηστικές εμπορικές πράξεις.
169. Ζητούνται πρόστιμα 10.000 δολαρίων ανά εκούσια παράβαση, § 501.2075, και 15.000 δολαρίων για παράβαση σε βάρος ηλικιωμένου ή ατόμου με αναπηρία, § 501.2077, καθώς και απόδοση κερδών και άλλα μέτρα επιείκειας, § 501.207(3). Οι πράξεις χαρακτηρίζονται εκούσιες, επαναλαμβανόμενες και συνεχιζόμενες.
170. Οι εναγόμενοι γνώριζαν ή όφειλαν να γνωρίζουν ότι οι πράξεις απαγορεύονταν και ενδέχεται να τις συνεχίσουν.
ΑΙΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣ ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
Ο ενάγων ζητεί από το δικαστήριο:
Α. Να εκδώσει απόφαση υπέρ του Γενικού Εισαγγελέα και κατά των εναγομένων για παραβάσεις FDUTPA.
Β. Να αναγνωρίσει ότι οι γραπτές και προφορικές δηλώσεις και παραλείψεις παραβίασαν τον FDUTPA, § 501.207(1)(a).
Γ. Να εκδώσει μόνιμη διαταγή απαγόρευσης βάσει § 501.207(1)(b), που θα απαγορεύει, μεταξύ άλλων, παραπλανητικές και αθέμιτες δηλώσεις ή παραλείψεις προς καταναλωτές της Φλόριντα σχετικά με το εμβόλιο Pfizer κατά της COVID-19.
Δ. Να επιβάλει αστικά πρόστιμα 10.000 δολαρίων ανά παράβαση και αυξημένα πρόστιμα 15.000 δολαρίων ανά παράβαση που έπληξε ηλικιωμένο ή άτομο με αναπηρία, §§ 501.2075, 501.2077.
Ε. Να επιδικάσει εύλογες δικηγορικές αμοιβές και δικαστικά έξοδα, §§ 501.2075, 501.2105(1), και όσα άλλα επιτρέπονται από τον νόμο.
ΣΤ. Να παράσχει κάθε άλλη δίκαιη και κατάλληλη προστασία, ιδίως τα μέτρα του § 501.207(3), περιλαμβανομένης χρηματικής απόφασης για απόδοση κερδών.
Ημερομηνία: 1 Οκτωβρίου 2026.
James Otis Law Group, LLC: Michael C. Martinich-Sauter και Peter T. Reed (αναμένεται άδεια παράστασης pro hac vice), 530 Maryville Centre Drive, Suite 230, St. Louis, Missouri 63141, τηλ. (314) 897-5839, Michael.Martinich-Sauter@james-otis.com, Peter.Reed@james-otis.com.
Με σεβασμό υποβάλλεται: James Uthmeier, Γενικός Εισαγγελέας· Ryan D. Newman, πρώτος αναπληρωτής Γενικός Εισαγγελέας· Jason Hilborn, αναπληρωτής Γενικός Εισαγγελέας, αστικό τμήμα· /s/ Jennifer Hayes Pinder· Victoria Ann Butler (FBN 861250), διευθύντρια τμήματος προστασίας καταναλωτών, Victoria.Butler@myfloridalegal.com· Jennifer Hayes Pinder (FBN 017325), επικεφαλής γραφείου Τάμπας, τμήμα προστασίας καταναλωτών, Jennifer.Pinder@myfloridalegal.com, 3507 East Frontage Road, Suite 325, Tampa, Florida 33607, τηλ. (813) 287-7950. Δικηγόροι του Γραφείου του Γενικού Εισαγγελέα της Πολιτείας της Φλόριντα, Τμήματος Νομικών Υποθέσεων.
_restored%20(1).jpeg)
COMMENTS